Typ hierboven uw zoekterm of scroll

© 2001-2015 Lycaeus Juridisch Woordenboek - Alle rechten voorbehouden>

stoïsche rechtsleer : rechtsfilosofie - onverstoorde. rechtlijnige rechtsleer.

stockdividend Eng.: stock dividend : ondernemingsrecht - winstuitkering aan de aandeelhouders in aandelen in plaats van in contanten. (bron: beleggingsplein.nl)

stoffelijk Eng.: material : zakenrecht - materieel; het (geldelijk) bezit betreffend.

stoffelijke objecten Eng.: corporeal objects : zakenrecht - voorwerp of ding dat tastbaar is.

stoffering / stofferen / gestoffeerd Eng.: furnishing : vervoersrecht - dat deel van de inboedel dat dient om een woning aan te kleden, met uitzondering van meubilair, huisraad of (vaste) inrichting. Bijv. tapijt, gordijnen, raam- en muurdecoraties etc.. Art. 1170 Boek 8 BW en 5 Boek 3 BW

STOP : jeugdstrafrecht - vervolg op HALT. Bij de zogeheten Stopreactie maken kinderen onder de twaalf jaar op vrijwillige basis 'straFwerk' als zij bepaalde, geringere strafbare feiten hebben begaan. Zie ook: nadere verklaring HALT-afdoening nadere verklaring minderjarige verdachte

stoppen Eng.: to stop : strafrecht - het ophouden op een bepaalde manier te handelen of het doen ophouden van een bepaalde manier van handelen.

storno / storneren / gestorneerd : accountancy - terugbetaling; verbetering van een foutieve post in de boekhouding. Bijv. een onjuiste boeking in de administratie verbeteren door een tegenpost aan de andere kant. Zie ook: tegenstelling winstmanipulatie niet gelijk aan creative accounting

storting / storten / gestort : milieurecht - op of in de bodem brengen van afvalstoffen om deze daar te laten. Art. 1.1 wm nadere verklaring afvalstoffen

stortingsplicht : vennootschapsrecht - verplichting van aandeelhouders van een (naamloze of besloten) vennootschap om (evt. een deel van) het nominale bedrag van een aandeel (of evt. meer als het aandeel voor een hoger bedrag wordt genomen) te storten, zodat dat geld kan fungeren als eigen vermogen van de onderneming. Art. 80 Boek 2 BW en 191 Boek 2 BW

stortingsplicht tijdens faillissement : faillissementsrecht - plicht tot storting van een nog niet gestort gedeelte van hetgeen op de aandelen dient te worden gestort, indien de curator bij een faillissement hier om verzoekt. Art. 84 Boek 2 BW

straatverbod / (mv.) straatverboden : verbintenissenrecht - meestal door de voorzieningenrechter opgelegd verbod zich in of in de buurt van een bepaalde straat, buurt op te houden. Zie ook: nadere verklaring kort geding (KG) / kort gedingen

strafarsenaal Eng.: punishment stock : strafrecht - verzameling van alle straffen. Bijv. de gevangenisstraf en de geldstraf.

strafbaar feit / delict Eng.: punishable act : strafrecht - feit dat in het Wetboek van Strafrecht strafbaar is gesteld. Zie ook: onderdeel misdrijf onderdeel overtreding / (mv.) overtredingen / overtreden

strafbaarheid Eng.: criminal liability : strafrecht - een van de beslissingen die een zittingsrechter moet nemen is de beslissing over de ~ van een dader;
bepaalde gedragingen die van overheidswege met een straf worden beteugeld. Art. 350 WvSv

strafbaarheid van rechtspersonen : strafrecht - rechtspersoon bijv. een BV of NV, kan net als een natuurlijk persoon (bijv. meneer Jansen of mevrouw Pietersen) strafbare feiten plegen en deze kunnen ook strafbaar gesteld worden. Veel van de ons omringende landen kennen geen ~. In principe zal echter, op dezelfde manier als bij natuurlijke personen, rechtsmacht geclaimd kunnen worden via hetzij het actief personaliteitsbeginsel, hetzij -via de leer van het instrument- het territorialiteitsbeginsel. Art. 51 WvSr

strafbankje : bankrecht - bij geconstateerde onregelmatigheden kunnen beursfondsen hangende het onderzoek (tijdelijk) uit de officiële notering worden genomen. (bron: beleggingsplein.nl)

strafbare feiten Eng.: punishable acts : strafrecht - feiten (gedragingen) waar een punitieve reactie van overheidswege op kan volgen.

strafbare poging / strafbaar pogen Eng.: attempt : strafrecht - voornemen van de dader om een strafbaar feit te plegen, als met dit voornemen een begin van uitvoering is gemaakt. Art. 45 WvSr - Zie ook: tegenstelling ondeugdelijke poging

strafbare voorbereiding : strafrecht - voorbereiding van een misdrijf waarop een gevangenisstraf van minstens 8 jaren is gesteld. De voorbereiding uit zich o.a. wanneer de dader opzettelijk zaken die kennelijk bestemd zijn om het misdrijf te plegen verwerft, vervaardigt, invoert, doorvoert, uitvoert of voorhanden heeft. Art. 46 WvSr - Zie ook: nadere verklaring materieel strafrecht nadere verklaring strafbare poging / strafbaar pogen

strafbepalingen Eng.: criminal provisions : strafrecht - wetsartikelen uit het Wetboek van Strafrecht of bijzondere wetten, waarin bepaald gedrag of nalaten strafbaar wordt gesteld. Art. 6 wed en 31b Auteurswet 1912 - Zie ook: onderdeel delictsomschrijving (DO)

strafbeschikking Eng.: act of penalty : strafrecht - het Openbaar Ministerie mag bij overtredingen of misdrijven, waarop een maximumstraf van niet meer dan zes jaar is gesteld, zelf straffen opleggen. Het gaat niet om vrijheidsbenemende straffen, dat blijft voorbehouden aan de rechter. De huidige transactie zal op den duur verdwijnen; daarvoor in de plaats komt een ~ . transactie

strafblad / documentatie Eng.: criminal record : strafrecht - vermelding in het strafregister dat aantekeningen bevat over de keren dat een persoon in het verleden verdacht werd van strafbare feiten (met name misdrijven) en over de afloop daarvan (sepot, vrijspraak, veroordeling). Art. 4 wjd en 5 wjd - Zie ook: nadere verklaring straffen nadere verklaring strafregister

strafcel Eng.: isolation cell : strafrecht - kleine gesloten ruimte waarin een verdachte een disciplinaire straf ondergaat. Bijv. de isoleercel, waarin een gevangene bij wijze van disciplinaire straf enige tijd moet verblijven.

strafexecutie : strafrecht - tenuitvoerlegging van een straf.

straffen Eng.: punishment : strafrecht - sancties die op een misdrijf of overtreding staan, die door de officier van justitie worden geëst en de strafrechter opgelegd; er ligt een wetsvoorstel bij de Tweede Kamer om sommige strafbare feiten af te doen zonder tussenkomst van een rechter. Het gaat dan om misdrijven waarop een maximum straf is gesteld van niet meer dan zes jaar. Het is de bedoeling dat de werklast van rechters hierdoor afneemt. Indien de verdache het niet eens is met een strafbeschikking, kan hij in verzet gaan bij de strafrechter en volgt een gewone volledige behandeling van de zaak op zitting. (dec. 2004)
boetedoeningen in de vorm van gevangenisstraf, hechtenis, taakstraf, boete, ontzetting van bepaalde rechten, verbeurdverklaring en openbaarmaking van een rechterlijke uitspraak. Art. 9 WvSr - Zie ook: nadere verklaring requisitoir / requisitorium tegenstelling ontslag van alle rechtsvervolging (OVAR) nadere verklaring materieel strafrecht tegenstelling terbeschikkingstelling (TBS)

strafhof : internationaal strafrecht - rechtsprekende instantie die over de meest ernstige internationale misdrijven recht spreekt. Bijv. het Internationaal Hof van justitie in Den Haag. Art. 1 Statuut inzake het internationaal Strafhof - Zie ook: nadere verklaring gerechtshof

strafkamer Eng.: criminal chamber : strafrecht - onderdeel van de rechtbank dat zich bezighoudt met de behandeling van strafzaken. Zie ook: tegenstelling civiele kamer

strafmaatverweer : strafrecht - verweer waarin een bepaalde soort straf en/of zo laag mogelijke straf wordt bepleit. Zie ook: nadere verklaring raadsman / (mv.) raadsmannen tegenstelling bewijsverweer

strafminimum : strafrecht - duur van de tijdelijke gevangenisstraf is ten minste een dag en ten hoogste vijftien achtereenvolgende jaren. Art. 10 WvSr

strafmotivering : strafrecht - motivering van een straf. Bij oplegging van een straf of maatregel moet het vonnis in het bijzonder de redenen opgeven die tot het opleggen van deze straf of maatregel hebben geleid, dit op straffe van nietigheid. Art. 359 WvSv

strafrecht Eng.: criminal law : strafrecht - vakgebied dat met het gelijknamige rechtsgebied uit voornamelijk het Wetboek van Strafrecht, de Wegenverkeerswet en de Wet op de Economische Delicten samenvalt; vooral m.b.t. de beoordeling van strafbaarstelling van bepaalde feiten en rechtsbijstand in strafzaken; wet- en regelgeving waarin overtredingen (kleine vergrijpen) en misdrijven (grote vergrijpen) strafbaar zijn gesteld. Art. 1 WvSr en 9 WvSr - Zie ook: onderdeel jeugdstrafrecht / kinderstrafrecht hierarchische verhouding formeel strafrecht / strafprocesrecht onderdeel economisch strafrecht onderdeel criminologie

strafrechtelijk financieel onderzoek : strafrecht - speciaal onderzoek om uit te vinden welke winsten een veroordeelde met zijn criminele handelingen heeft geboekt (F.M.T. Gelissen cs.). Zie ook: hierarchische verhouding ontnemingsvordering

strafrechtelijke boete / geldboete Eng.: fine : strafrecht - het bij rechterlijke uitspraak vastgestelde bedrag dat een veroordeelde aan de staat moet betalen. De ~ bedraagt ten minste € 2,-. Art. 23 WvSr

strafrechtelijke sanctie Eng.: criminal penalty : strafrecht - een door de rechter op te leggen straf of maatregel in het geval de rechter heeft vastgesteld dat 1) een feit bewezen is, 2) het bewezen feit een strafbaar feit is en 3) de verdachte strafbaar is. Art. 351 WvSv

strafrechter : strafrecht - de rechter die oordeelt over gedragingen die strafbaar zijn gesteld in het Wetboek van Strafrecht Art. 558 WvSv en 161 Rv

strafrechtspleging : strafprocesrecht - geheel van rechtshandelingen door het Openbaar Ministerie en de rechterlijke macht met betrekking tot strafzaken. Zie ook: nadere verklaring strafzaak

strafrechtssysteem Eng.: criminal procedure : strafprocesrecht - het (huidig Nederlands) strafrechtssysteem kan worden gedefinieerd als een complexe keten van justitiŽle autoriteiten, procedures en beslissingen die het gehele traject van aangifte of melding tot en met de tenuitvoerlegging van straf of maatregel behelst. Zie ook: nadere verklaring rechtssysteem nadere verklaring strafstelsel nadere verklaring strafoplegging nadere verklaring strafrecht

strafrechtswetenschap : strafrecht - wetenschap die bestudeert wat de maatschappelijke effecten zijn van het strafrecht.

strafregister Eng.: punishment register : strafrecht - register waarin wordt bijgehouden wie wanneer verdacht werd van welk strafbaar feit en de afhandeling daarvan (sepot, vrijspraak of veroordeling). Art. 6 wjd en 7 wjd - Zie ook: onderdeel strafblad / documentatie nadere verklaring sepot / (oneigen.) seponering / seponeren / geseponeerd

strafsoorten : strafrecht - er zijn twee strafsoorten: hoofdstraffen en bijkomende straffen. Art. 9 WvSr

strafstelsel Eng.: criminal system : strafrecht - stelsel van straffen; het opleggen en tenuitvoerleggen van straffen binnen een land. Zie ook: hierarchische verhouding strafrecht

straftoemeting Eng.: determination of penalty : strafrecht - indien in een strafproces wordt aangenomen dat het feit bewezen en strafbaar is, dan beraadslaagt de rechtbank over de strafbaarheid van de verdachte en over de oplegging van een straf of maatregel; vaststelling welke straf moet worden opgelegd. Art. 350 WvSv

strafuitsluitingsgronden Eng.: defences : strafrecht - feiten en omstandigheden die de strafbaarheid van een dader beperken, onder te verdelen in rechtvaardigingsgronden (onpersoonlijk) en schulduitsluitingsgronden (persoonlijk). Zie ook: onderdeel schulduitsluitingsgronden onderdeel rechtvaardigingsgronden

strafvervolging / vervolging Eng.: criminal charge / persecution : strafrecht - van ~ is sprake wanneer door een lid van het Openbaar Ministerie een onderzoek of een beslissing van de rechter wordt gevorderd. In Nederland is het OM exclusief belast met de vervolging van strafbare feiten. Daarbij geldt het opportuniteitsbeginsel: het is aan het OM om te bepalen of er vervolgd wordt. Een persoon tegen wie een ~ is ingesteld, geniet een aantal belangrijke rechten. Bijv. het recht op rechtsbijstand en een tolk. Art. 6 EVRM

strafvonnis Eng.: verdict : strafrecht - een vonnis waarin het oordeel van een strafrechter is neergelegd. Zie ook: hierarchische verhouding tenuitvoerlegging van straffen

strafvordering / formeel strafrecht Eng.: criminal procedure : strafprocesrecht - betreffende het strafprocesrecht - dus niet de inhoud - bestaande uit het geheel van rechtsregels met betrekking tot de vervolging en berechting van strafbare feiten en de executie van opgelegde straffen. (bron: Corstens) Art. 1 WvSv - Zie ook: nadere verklaring Wetboek van Strafvordering (WvSv) nadere verklaring Invoeringswet Wetboek van Strafvordering (ISv)

strafvorderlijke fouillering / fouilleren / gefouilleerd Eng.: search : strafrecht - in het belang van een strafrechtelijk onderzoek een persoon aan zijn kleding of lichaam onderzoeken. De ~ is een verregaande inbreuk op de grondrechten inzake de eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer en de onaantastbaarheid van het lichaam. Alvorens ~ kan plaatsvinden, moet de verdachte zijn aangehouden, hetgeen betekent dat tegen hem ernstige bezwaren bestaan (art. 27 WvSr). De officier van justitie of de hulpofficier van justitie geven hiervoor toestemming. Art. 20 ambtsinstr en 56 WvSv - Zie ook: niet gelijk aan onderzoek aan kleding

strafzaak Eng.: criminal case : strafrecht - het bij een parket ter vervolging ingeschreven proces-verbaal ten aanzien van één verdachte. Zie ook: nadere verklaring proces-verbaal (PV) / (mv.) processen-verbaal / proces-verbalen nadere verklaring verdachten

strategisch akkoord : overeenkomstenrecht - akkoord waarin de hoofdlijnen van overeenkomst en/of beleid worden uitgezet en die vervolgens op operationeel niveau worden uitgekristalliseerd. Bijv. in de vorm van (sub)contracten. Zie ook: nadere verklaring raamovereenkomst / raamcontract

strategische alliantie : burgerlijk recht - samenwerking tussen mensen of groepen met een gemeenschappelijk doel en gemeenschappelijke belangen.

strategist Eng.: strategical : rechtswetenschap - persoon die volgens een plan te werk gaat.

streekplan : ruimtelijke ordening - document dat door de Provinciale Staten wordt vastgesteld en waarin de toekomstige ontwikkeling van het in het plan begrepen gebied in hoofdlijnen wordt aangegeven alsmede een bestaand streekplan wordt herzien. Art. 4a Wro - Zie ook: nadere verklaring bestemmingsplannen

strijdkrachten Eng.: armed forces : militair recht - gezamelijke militaire manschappen bestaande uit land-, zee- en luchtmacht.

stringente maatregelen : bestuursrecht - bindende, afdwingende maatregelen. Bijv. het bestuur kan dit niet toestaan en zal daarom stringente maatregelen toepassen ter handhaving van wet.

stroperij / stropen / gestroopt : strafrecht - diefstal van jacht- en natuuropbrengsten: klei, bagger, ongesneden veen, zand, aarde, grind, puin, mestspeciën, zoden, plaggen, heide, helm, wier, riet, biezen, mos, onbewerkt en niet vervoerd hak- of sprokkelhout, ongeplukte of afgevallen boomvruchten of bladeren, te veld staand gras of te veld staande of na de oogst achtergebleven veldvruchten. Art. 314 WvSr

structuurplan / (mv.) structuurplannen : ruimtelijke ordening - door de gemeenteraad vastgesteld plan, waarin de toekomstige gemeentelijke ontwikkelingen voor de ruimtelijke ordening worden beschreven; gemeentelijk of regionaal integraalplannen voor de toekomst, waarin verschillende, op elkaar afgestemde aspecten (zoals wonen, werken, infrastructuur, natuurvoorzieningen, milieu, water en recreatie) voor langere tijd worden uitgewerkt. Art. 7 Wet RO en 11 BRO 1985

structuurregime : rechtspersonenrecht - verdeling van zeggenschap binnen grote ondernemingen (structuurvennootschap).

structuurvennootschap Eng.: large company : vennootschapsrecht - vennootschap met een eigen vermogen van € 13 miljoen, een ondernemingsraad, ten minste 100 werknemers en een Raad van Commissarissen die o.a. de bestuurders van die vennootschap benoemt. Art. 263 Boek 2 BW en 272 Boek 2 BW - Zie ook: nadere verklaring ondernemingsraad (OR) nadere verklaring coöptatie / coöpteren / gecoöpteerd

student Eng.: student : onderwijsrecht - persoon die studeert in het tertiair onderwijs; degene die hoger onderwijs volgt, niet zijnde een extraneus. Art. 1 wsf 2000

Studie- en Informatiecentrum Mensenrechten (SIM) : mensenrechten - opgericht op 29 september 1981 en als onderzoeksinstituut van de Universiteit Utrecht erkend. Het SIM vormt tevens een van de onderzoekskernen binnen de Onderzoekschool Rechten van de Mens.

stuiting / stuiten / gestuit Eng.: interruption : personen- en familierecht - ~ van een huwelijk: beletten dat een voorgenomen huwelijk plaatsvindt. Bijv. omdat het een schijnhuwelijk is. De procedure tot ~ kan bij de rechtbank worden ingesteld door het Openbaar Ministerie en de naaste familieleden van de aanstaande echtgenoten. Art. 50 Boek 1 BW en 55 Boek 1 BW - Zie ook: tegenstelling verjaring / verjaren / verjaard tegenstelling vervalbeding nadere verklaring huwelijk

stuiting / stuiten / gestuit Eng.: to interrupt the term of limitation : vermogensrecht - voorkomen dat verjaring plaatsvindt. Art. 104 Boek 3 BW - Zie ook: tegenstelling verjaring / verjaren / verjaard tegenstelling vervalbeding nadere verklaring huwelijk

stuiting van het huwelijk : personen- en familierecht - door rechterlijke tussenkomst beletten dat een huwelijk plaatsvindt. Bijv. omdat partijen wegens minderjarigheid geen huwelijk kunnen aangaan of hun oogmerk gericht is op het verkrijgen van een verblijfsvergunning. Art. 50 Boek 1 BW - Zie ook: niet gelijk aan ontbinding van het huwelijk / ontbinden van het huwelijk / ontbonden huwelijk

stuitingsexploot / stuitingsexploit : letselschaderecht - officieel document dat de deurwaarder aan een aansprakelijke afgeeft, met daarin de mededeling dat de verjaring van een rechtsvordering tot schadevergoeding wordt tegengehouden (gestuit). Er gaat dan een nieuwe termijn van vijf jaar lopen. Vroeger was een ~ verplicht, nu niet meer. Art. 45 Rv en 46 Rv

subdelegatie Eng.: subdelegation : bestuursrecht - overdracht van gedelegeerde bevoegdheden aan een lager overheidsorgaan.

subjecteren / gesubjecteerd : rechtsgeschiedenis - begin 19de eeuw: onderwerpen aan. Bijv. met bijvoeging achter de namen der zodanigen die uit hoofde van hun ambtsbetrekking tot de nationale middelen niet zijn eligibel van dezelve bedieningen, alsmede van de zodanige die uit hoofde van enig trafiek of bedrijf enige belasting gesubjecteerd gene rechters in cas van gemene middelen zijn kunnen van het bedrijf of de trafiek welke hun ingevolge bovengemeld artikel 32 van de Generale Ordonnantie [op de Invordering van de Middelen te Lande] van de benoeming tot voorszeide rechterlijke bedieningen uitsluit. (Bron: Staatsbesluit dd. 7 februari 1806, 2.01.01.06 no. 18)

subjectief recht / subjectieve rechten / persoonlijke rechten Eng.: subjective right : vermogensrecht - een aan het objectief recht ontleende bevoegdheid van een persoon die desnoods bij de rechter kan worden afgedwongen. Bijv. het ~ om schadevergoeding te eisen van diegene die brokken heeft gemaakt. Art. 17 Boek 3 BW en 83 Boek 5 BW - Zie ook: onderdeel recht tegenstelling objectief recht / (mv.) objectieve rechten nadere verklaring positief recht

subjectieve cumulatie : burgerlijk procesrecht - meerdere eisers in één procedure. objectieve cumulatie

subjectieve leer : strafrecht - volgens de ~ is er sprake van een uitvoeringshandeling als bedoeld in art. 45 WvSr indien de dader toont dat hij geestelijk tot het plegen van het feit in staat is. Art. 45 WvSr

subjectieve novatie : verbintenissenrecht - vervanging van de crediteur of debiteur. Zie ook: tegenstelling actieve novatie

sublegaat Eng.: sub-legacy : erfrecht - het legaat dat een legataris aan een sublegataris moet afgeven. De sublegataris heeft ingeval een geldsom is gelegateerd een vordering op de legataris, die 6 maanden na het overlijden van de erflater opeisbaar is. Art. 121 Boek 4 BW en 118 Boek 4 BW - Zie ook: onderdeel legataris onderdeel legator / legatant

subliem : - uitmuntend, uitstekend. Bijv. de advocaat hield een ~ betoog.

submandaat Eng.: submandate : bestuursrecht - mandaat van een mandaat, d.w.z. de bevoegdheid om in naam van een bestuursorgaan besluiten te nemen. Art. 10:01 AWB

submis : staatsrecht - Frans: onderworpen. Bijv. aan jurisdictie van een bepaald land. Zie ook: tegenstelling jurisdictiegeschillen

subrogatie / subrogeren / gesubrogeerd Eng.: subrogation : verzekeringsrecht - een nieuwe schuldeiser treedt in de plaats van de vorige als hij de vordering van die laatste heeft overgenomen. Bijv. nadat een verzekeraar de schadepenningen heeft uitgekeerd vindt ~ plaats, zodat deze zich rechtstreeks tot de schuldenaar kan wenden om het uitgekeerde bedrag terug te vorderen. Art. 150 Boek 6 BW en 154 Boek 6 BW - Zie ook: nadere verklaring aansprakelijkheidsverzekering nadere verklaring inverzekeringstelling (IVS) / in verzekering stellen / in verzekering gesteld

subrogeren / subrogeerde / gesubrogeerd : verbintenissenrecht - indeplaatsstelling van een nieuwe schuldeiser voor de oude schuldeiser omdat de nieuwe schuldeiser de oude schuldeiser heeft betaald. Art. 150 Boek 6 BW

subsidiair (subs.) Eng.: subsidiary : rechtswetenschap - meer ondergeschikt. Bijv. primair vordert de officier van justitie gevangenisstraf, ~ eist hij dienstverlening. Zie ook: hierarchische verhouding meer subsidiair nadere verklaring subsidiariteitsbeginsel tegenstelling secundair

subsidiaire eis : burgerlijk procesrecht - tweede eis die in een procedure pas aan bod komt, als de eerste (primaire ) eis niet voor toewijzing in aanmerking komt. Zie ook: hierarchische verhouding primaire eis

subsidiariteitsbeginsel Eng.: principle of subsidiarity : strafrecht - beginsel dat een persoon moet kiezen voor de minst schadelijke oplossing. In geval van noodweer is het van belang dat het geweld waarmee men zich verdedigt, voldoet aan het ~. Indien een persoon een aanval gemakkelijk had kunnen ontwijken door te vluchten, maar er toch voor kiest om zich te verdedigen met een dodelijk wapen, zal een beroep op noodweer niet snel gehonoreerd worden. Ook bij de beginselen van behoorlijk strafprocesrecht speelt het ~ een rol. Het beginsel van redelijke en billijke belangenaFweging houdt o.m. in dat van strafrechtfunctionarissen mag worden verwacht dat zij in staat zijn tot een behoorlijke aFweging van de belangen van de betrokkenen, hetgeen inhoudt dat op een voor betrokkene minst bezwarende wijze moet worden opgetreden. Bijv. als de aanhouding van een van ontucht verdachte onderwijzer heeft plaatsgevonden ten overstaan van diens leerlingen, terwijl dit met evenveel kans op succes buiten de school had kunnen gebeuren, dan is het onder het beginsel van redelijke en billijke belangenaFweging ressorterend ~ geschonden. (G.J.M. Corstens)

subsidiariteitsbeginsel Eng.: principle of subsidiarity : staatsrecht - beginsel dat overheidsorganen de taken moeten uitvoeren die zij aankunnen en die taken niet door hogere organen moeten laten overnemen. In Europees verband staat het ~ voor het uitgangspunt dat de Europese Unie zich niet bezighoudt met problemen die beter door de afzonderlijke lidstaten kunnen worden opgelost. Dit betekent dat de EU alleen optreedt als de doelstellingen van het gemeenschappelijk beleid niet voldoende op nationaal niveau of beter op Europees niveau kunnen worden bereikt. Het ~ is expliciet vastgelegd in het Verdrag van Maastricht (1992). (bron: RVD) Zie ook: tegenstelling proportionaliteitsbeginsel

subsidiariteitsbeginsel Eng.: principle of subsidiarity : staatskundig - politiek - beginsel dat overheidstaken op het laagste niveau worden uitgevoerd waarop dit goed en efficiënt mogelijk is. Het ~ beoogt de besluitvorming zo dicht mogelijk bij de burger te laten plaatsvinden. Bijv. binnen de EU de overweging of een taak kan worden uitgevoerd op nationaal, regionaal of lokaal niveau voordat deze aan de organen van de Unie wordt toebedeeld. Zie ook: tegenstelling proportionaliteitsbeginsel

subsidie / (mv.) subsidies Eng.: subsidy : bestuursrecht - aanspraak op financiële middelen, door een bestuursorgaan verstrekt met het oog op bepaalde activiteiten van de aanvrager, anders dan als betaling voor aan het bestuursorgaan geleverde goederen of diensten. Bijv. gemeentelijke ~ aan lokale musea of buurthuizen. Art. 4:21 AWB en 42 Wrb - Zie ook: niet gelijk aan sponsor / sponsoring / sponsoren / gesponsord

subsidiebeschikking : bestuursrecht - beschikking van een overheidsorgaan waarin een financiëe ondersteuning (subsidie) wordt toegekend.

subsidies Eng.: subsidies : economie - zie subsidie

substantiële gebreken : bestuursrecht - vormgebrek in de bestuurlijke besluitvorming. Van een ~ of verzuim is sprake als het invloed kan hebben gehad op de inhoud van het besluit en een belanghebbende daardoor kan zijn benadeeld.

substantiële nietigheden : strafrecht - nietigheid omdat aan een bepaald belangrijk vormvoorschrift geen gevolg is gegeven. Een voorbeeld is het nalaten aan een verdachte mee te delen dat hij niet tot antwoorden verplicht is (cautie). ~ hebben nietigheid van het onderzoek ter terechtzitting tot gevolg.

substantiële vorm : vermogensrecht - vormvoorschrift dat bij verzuim nietigheid oplevert. Art. 89 Boek 3 BW en 39 Boek 3 BW - Zie ook: niet gelijk aan subsidiair (subs.)

substantiëringsplicht : burgerlijk procesrecht - plicht van een eisende partij om de relevante en bekende feiten en de rechtsgronden in de dagvaarding volledig en naar waarheid aan te voeren en daarin melding te maken van de (redelijkerwijs bekende en te verwachten) verweren van gedaagde en de gronden daarvoor, alsmede een reactie daarop;
regel dat degene die iets stelt, dat moet bewijzen of onderbouwen. Art. 150 Rv - Zie ook: hierarchische verhouding wie stelt bewijst

substantialisme : rechtswetenschap - opvatting dat in de onderneming het complex van activa gehandhaafd dient te blijven; het meerdere is winst. (bron: beleggingsplein.nl) Zie ook: nadere verklaring activa nadere verklaring winst niet gelijk aan winstmanipulatie

substantie Eng.: substance : strafrecht - stof van menselijke, dierlijke, plantaardige of chemische oorsprong, daaronder begrepen dieren, planten, delen van dieren of planten, alsmede micro-organismen. Art. 1 opw

substantieel Eng.: substantial : rechtswetenschap - wezenlijk. Zie ook: tegenstelling bagatelzaak nadere verklaring substantiële gebreken

substitutie / substitueren / gesubstitueerd : burgerlijk procesrecht - vervanging door een ander. Bijv. in de kop van een verzoekschrift staat vaak "met recht van ~", waarmee bedoeld wordt dat de genoemde gemachtigde zich door een andere persoon mag laten vervangen. Zie ook: nadere verklaring reclamatie / reclameren / gereclameerd

substituut : rechtswetenschap - vervanger of vervangend iets.

substituut-ombudsman : staatsrecht - op verzoek van de ombudsman en door de Tweede Kamer benoemde vervanger van de nationale ombudsman in geval hij tijdelijk niet in staat is zijn ambt te vervullen. Art. 10 wno - Zie ook: nadere verklaring nationale ombudsman nadere verklaring Tweede Kamer (TK)

subsumptie : rechtsfilosofie - manier van oordeelsvorming waarbij de rechter het geschil onder een regel brengt en zijn conclusie trekt. Zie ook: nadere verklaring consumptie / (mv.) consumpties onderdeel deductie / deduceren / gededuceerd

successie Eng.: succession : staatsrecht - opvolging. Bijv. van de troon. Art. 1 Statuut - Zie ook: niet gelijk aan concessie nadere verklaring Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden / Koninkrijksstatuut (Statuut) nadere verklaring successierechten nadere verklaring staatshoofd

successierechten Eng.: inheritance tax : fiscaal recht - belasting die over een verkregen erfenis moet worden betaald, mits de erflater ten tijde van zijn overlijden in Nederland woonde. Hoe nauwer de verwantschap met de erflater hoe minder ~ de verkrijger hoeft te betalen. Art. 1 sw - Zie ook: niet gelijk aan successie onderdeel belastingen nadere verklaring erflater nadere verklaring sterfhuis van een overledene

successio per universitatem : vermogensrecht - Latijn: algemene opvolging, opvolging onder algemene titel. Zie ook: nadere verklaring verkrijging onder algemene titel

successio singularis : rechtswetenschap - Latijn: bijzondere opvolging, opvolging onder bijzondere titel.

sui generis : databankenrecht - Latijn: eigenaardige, niet ogenblikkelijk ergens onder te brengen. Bijv. het ~ extractierecht van het databankenrecht. Zie ook: nadere verklaring extractierecht / recht sui generis (oneigen.) nadere verklaring databank / (mv.) databanken

summa summarium : accountancy - Latijn: proefbalans; de som aan debetzijde van de balans moet gelijk zijn aan die van de creditzijde.