Typ hierboven uw zoekterm of scroll

© 2001-2015 Lycaeus Juridisch Woordenboek - Alle rechten voorbehouden>

levensgezel Eng.: life companion : socialezekerheidsrecht - degene met wie de persoon het leven deelt en samenwoont. Bijv. dit kan blijken uit het voeren van een gemeenschappelijke huishouding. Zie ook: nadere verklaring levenspartner onderdeel gemeenschappelijke huishouding

levenslang : strafrecht - een door de rechtbank opgelegde gevangenisstraf die feitelijk de rest van het leven van de veroordeelde duurt, tenzij een later verzoek om gratie wordt gehonoreerd. Art. 10 WvSr - Zie ook: nadere verklaring gevangenisstraf

levensloopregeling : arbeidsrecht - met de†~ kunnen werknemers sparen om in de toekomst een periode van onbetaald verlof te financieren.

levensonderhoud : personen- en familierecht - onderhoud, verzorging en voeding van personen. Bijv. ouders zijn op grond van de wet verplicht in het levensonderhoud van hun kinderen te voorzien. Art. 157 Boek 1 BW en 80d Boek 1 BW

levenspartner Eng.: partner in life : socialezekerheidsrecht - degene met wie de persoon het leven deelt en samenwoont. Bijv. dit kan blijken uit het voeren van een gemeenschappelijke huishouding. Zie ook: nadere verklaring levensgezel onderdeel gemeenschappelijke huishouding

levensverzekering : verzekeringsrecht - verzekering waarbij de verzekeraar een bepaalde geldsom aan een begunstigde of belanghebbende uitkeert als de in de levensverzekeringspolis genoemde persoon is overleden. Bijv. bij hypotheek is vaak een ~ verplicht. Art. 302 Wvk en 307 Wvk - Zie ook: nadere verklaring kapitaalsuitkering nadere verklaring kruislingse premiebetaling

leverancier Eng.: supplier : verbintenissenrecht - partij die verplicht is de overeengekomen goederen en/of diensten te leveren. Art. 84 Boek 3 BW en 89 Boek 3 BW - Zie ook: onderdeel levering nadere verklaring leveringshandeling nadere verklaring leveringstijd

levering / leveren / geleverd Eng.: delivery : vermogensrecht - rechtshandeling waardoor de overdracht van een zaak tot stand komt. Art. 89 Boek 3 BW en 90 Boek 3 BW - Zie ook: hierarchische verhouding overdracht onderdeel levering bij voorbaat onderdeel levering brevi manu

levering bij voorbaat : vermogensrecht - rechtshandeling waardoor de overdracht van een zaak tot stand komt, echter zonder dat de overdrager nog over die zaak kan beschikken. Bijv. omdat de over te dragen zaak nog moet ontstaan. Art. 97 Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring rechtshandeling onderdeel toekomstige goederen

levering brevi manu : vermogensrecht - Latijn: korte hand. Zaak in eigendom overdragen terwijl die zaak al in handen van de verkrijger is. Bijv. omdat hij het al gebruikte. Art. 115 Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring levering longa manu nadere verklaring levering per constitutum possessorium

levering buiten het bestek / (mv.) leveringen buiten het bestek / leveren buiten bestek / geleverd buiten bestek : bouwrecht - werk van een aannemer dat niet in het bestek is opgenomen maar dat hij wel moet leveren om het gebouwde deugdelijk te kunnen opleveren. Bijv. een sleuf graven om nutsvoorzieningen te kunnen aansluiten. Zie ook: nadere verklaring meerwerk

levering constituto possessorio : vermogensrecht - de vervreemder bezit de zaak en houdt deze voortaan voor de verkrijger, dit vloeit voort uit een bij de levering gemaakt beding. Art. 115 Boek 3 BW - Zie ook: onderdeel levering tegenstelling levering brevi manu onderdeel levering constitutum possessorium tegenstelling longa manu

levering longa manu : vermogensrecht - Latijn: lange hand. Zaak in eigendom overdragen terwijl die zaak zich in handen van een derde bevindt. Bijv. de auto die bij de garagehouder staat. Art. 115 Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring levering per constitutum possessorium nadere verklaring levering brevi manu

levering per constitutum possessorium : vermogensrecht - Latijn: de bezitter gaat krachtens een bij levering gemaakt beding de zaak voortaan voor de verkrijger houden. De zaak verandert niet van plaats, de bezitter wordt houder. Art. 115 Boek 3 BW en 90 Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring levering longa manu nadere verklaring levering brevi manu

levering van beperkte rechten : vermogensrecht - overdracht van een functioneel deel van een zaak. Bijv. bij roerende zaak gebeurt dit door feitelijke overgave, bij vorderingen op naam door cessie en mededeling aan de debitor cessus. Art. 83 Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring debitor cessus

leveringsakte / akte van levering : vermogensrecht - notariële akte waarin de overdracht van een registergoed wordt bepaald en pas een feit is na inschrijving van die akte in de openbare registers voor registergoederen. Bijv. overdracht van een huis vergt een ~. Art. 95 Boek 3 BW en 89 Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring akte nadere verklaring levering / leveren / geleverd

leveringshandeling Eng.: act of delivery : vermogensrecht - uitwerking van een goederenrechtelijke overeenkomst van overdracht. Bij roerende zaken bestaat de ~ uit bezitsverschaffing of, indien de zaak niet in de macht van de vervreemder is, een akte. Art. 90 Boek 3 BW en 95 Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring goederenrechtelijke overeenkomst van overdracht nadere verklaring levering / leveren / geleverd

leveringstermijn : vermogensrecht - termijn waarbinnen geleverd moet worden. Bijv. bij de verkoop van een woning kan in de koopovereenkomst een leveringstermijn van een jaar overeengekomen worden. De verkoper is dan verplicht om de woning over een jaar juridisch aan de koper te leveren. Zie ook: nadere verklaring koopovereenkomst / koopcontract nadere verklaring levering / leveren / geleverd

leveringsvoorwaarden Eng.: delivery conditions : vermogensrecht - voorwaarden waaronder de juridische levering van een roerend dan wel onroerend goed plaatsvindt. Bijv. hoe dient de betaling plaats te vinden bij het kopen van een postorderartikel. Art. 84 Boek 3 BW - Zie ook: onderdeel levering

lex causae : internationaal privaatrecht - Latijn: het naar keuze toe te passen recht (van een land), dat op de inhoudelijke kern van het geschil volgens de conflictregels het meest toegesneden is. Een rechter moet in een geschil in internationale context onderzoeken welk recht in dat geval van toepassing is, vaak is dit de lex fori (procedurele bepalingen), onafhankelijk van de op de zaak zelf betrekking hebbende ~. lex fori

lex certa-vereiste / Bestimmtheitsgebot / specificatievereiste Eng.: legality principle : strafrecht - Latijn/Duits: grondbeginsel dat geen feit strafbaar is dan krachtens een daaraan voorafgaande wettelijke strafbepaling. Art. 1 WvSr

lex fori : burgerlijk procesrecht - Latijn: wet van de rechtbank. Regel dat het toepasselijke recht het recht van de plaats is, waar de rechtsvordering wordt ingesteld.

lex generalis : staatsrecht - algemene regeling of bepaling. Zie ook: hierarchische verhouding lex specialis

lex informatica : informaticarecht - wetten en regels die het gedrag en het handelen op het internet bepalen, worden niet zozeer gesteld door de wetgever, maar liggen besloten in (de mogelijkheden) van de techniek. Het zijn de waarden die middels de techniek worden ingebouwd, die het gedrag op het internet beheersen. (Reidenberg)

lex mercatoria : internationaal privaatrecht - Latijn: transnationaal handelsrecht. (De Ly)

Lex naturalis Eng.: Natural LAw : staatskundig - politiek - natuurlijke wet; wet die geldt zonder door een autoriteit te zijn ingesteld; afstammend van het Romeinse recht; invloedrijk in rechts- en politieke filosofie. Volgens Hugo de Groot is ~ het uit de ratio voortkomende besef dat elke daad intrinsiek goed of slecht is (1625). Zie ook: onderdeel lex

Lex naturalis : staatsrecht - Latijn: natuurlijke wet die in het algemeen neerkomt op 'het goede doen en het kwade nalaten'. Zie ook: onderdeel wet / (mv.) wetten / lex

Lex posterior derogat legi priori : rechtswetenschap - Latijn: latere wet gaat vóór oudere wet. Zie ook: hierarchische verhouding lex

lex rei sitae : internationaal privaatrecht - Latijn: wet van de plaats van de zaak. Beginsel dat het toepasselijke recht het recht is van de plaats waar de in geschil zijnde zaak zich bevindt.

lex specialis : staatsrecht - Latijn: bijzondere bepaling. ~ gaat boven een eveneens daarop van toepassing zijnde algemene bepaling. Zie ook: tegenstelling lex generalis

lex specialis derogat legi generali : staatsrecht - Latijn: adagium dat een bijzondere bepaling in rangorde boven algemene regelingen staat. Zie ook: onderdeel lex generalis onderdeel lex specialis nadere verklaring adagium / (mv.) adagia

lex superior : rechtswetenschap - Latijn: hogere wet.

Lex superior derogat legi inferiori : rechtsfilosofie - Latijn: een hogere wet prevaleert de lagere wet.

lexicale definitie : rechtsfilosofie - omschrijving op basis van de betekenis van een woord naar heersend taalgebruik. Zie ook: nadere verklaring preciserende definitie nadere verklaring stipulatieve definitie

lezing : rechtswetenschap - versie;wijze waarop een persoon tegen de zaak aankijkt;
betoog; toespraak over een bepaald onderwerp voor publiek.

liaison / liëren / gelieerd : rechtswetenschap - op enigerlei wijze verbonden met.

liaisonrechter : internationaal privaatrecht - de ~ fungeert als aanspreekpunt voor rechters in Nederland bij wie internationale (kinderontvoerings-)procedures aanhangig zijn en die een rechter in het buitenland willen consulteren, alsmede aanspreekpunt voor rechters in het buitenland bij wie dergelijke procedures aanhangig zijn en die een rechter in Nederland willen consulteren. De ~ is tevens eerste aanspreekpunt voor de Centrale Autoriteit en kan fungeren als centrale brievenbus voor kennisgevingen van beslissingen van buitenlandse rechters die hebben besloten een kind niet naar Nederland te laten terugkeren. Bijv. liaisonrechter internationale kinderbescherming. Art. 24 Uitvoeringswet internationale kinderbescherming Haags Kinderbeschermingsverdrag 1996 - Zie ook: hierarchische verhouding liaisonrechterschap

liberalisatie / liberaliseren / geliberaliseerd : huurrecht - gemeenten waarin de wettelijke bepalingen omtrent de huurcommissie, huurprijs en huurbescherming niet gelden. Art. 28a hw (oud) - Zie ook: nadere verklaring geliberaliseerde gemeenten

liberalisme : politiek - ideologie die de vrijheid van burgers centraal stelt. De algemene pijlers zijn: vrijheid, verantwoordelijkheid, verdraagzaamheid, sociale gerechtigheid, gelijkwaardigheid (bron: liberaal democratische partij). Zie ook: tegenstelling socialisme

liberaliteit : notarieel recht - vrijgevigheid als vereiste voor schenking. Bijv. In het geval dat er sprake is van een transactie tussen ouders en kinderen die ertoe leidt dat de kinderen worden verrijkt en de ouders worden verarmd, wordt ~ verondersteld en rust de bewijslast van het tegendeel derhalve op de kinderen en niet op de fiscus. (J.C. van Straaten) Art. 1703 Boek 7A BW

liberatoire overeenkomst : overeenkomstenrecht - overeenkomst waardoor partijen (of een van de partijen) van een al dan niet contractuele verbintenis worden bevrijd.

licentie / licentiëren / gelicentieerd Eng.: licence : auteursrecht - vaak schriftelijke toestemming om auteursrechtelijk beschermd werk te mogen openbaar maken of te verveelvoudigen. Bijv. ~ kunnen exclusief zijn, dus met uitsluiting van ieder ander, in beginsel ook de auteursrechthebbende zelf, of betrekking hebben op royalty's, kwaliteitsvoorwaarden en territorium. Art. 26b Aw en 56 ROW 1995 - Zie ook: onderdeel auteursrecht onderdeel softwarelicentie

licentie / licentiëren / gelicentieerd : informaticarecht - toestemming om een bepaalde software te mogen gebruiken zonder er de eigendomsrechten over te verkrijgen. Zie ook: tegenstelling royalty

licentiehouder Eng.: licensee : informatierecht - houder van een gebruiksrecht op bijv. software.

lichamelijk letsel Eng.: physical injury : letselschaderecht - verwondingen aan of in het lichaam.

lichamelijke integriteit Eng.: physical integrity : mensenrechten - lichamelijke onschendbaarheid. Het recht op ~ is een fundamenteel recht. Voorbeelden van schendingen van ~ zijn verkrachting of verminking.

lichten / gelicht : strafprocesrecht - aanhouding van een verdachte en geleiding naar een plaats van verhoor door de officier van justitie. Bijv. iemand van zijn bed ~. Art. 54 WvSv en 27 WvSv

lichtzinnigheid : vermogensrecht - soort omstandigheid die aanleiding kan zijn om een rechtshandeling te vernietigen, in het bijzonder in geval van misbruik van die omstandigheid. Art. 44 Boek 3 BW

licitatie : bouwrecht - aanbesteding.

licitatie : vermogensrecht - opheffing van de gemeenschap doordat de deelgenoten in die gemeenschap hun volledige aandeel verkopen aan een van de deelgenoten. Art. 166 Boek 3 BW en 186 Boek 3 BW

lid : rechtspersonenrecht - deelnemer in een rechtspersoon van vereniging of coöperatie. Art. 33 Boek 2 BW en 55 Boek 2 BW

lidmaatschapsrecht : vastgoedrecht - het recht om in een woning te wonen en gebruik te maken van de gemeenschappelijke ruimtes. Het ~ wordt uitgegeven door een speciaal daarvoor opgerichte coöperatieve flatexploitatievereniging (fev). Wie een lidmaatschapsrecht koopt, mag zolang in de woning wonen als hij wil. De juridische eigendom van de woning is echter in handen van de fev en dus niet in handen van de eigenaar van het lidmaatschapsrecht. (bron: Funda)

lidstaten : - staten die zich in een bepaalde organisatie hebben verenigd. Bijv. de Europese Unie. De Europese Unie heet 25 ~. De ~ zijn: BelgiŽ, Cyprus, Denemarken, Duitsland, Estland, Finland, Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, ItaliŽ, Letland, Litouwen, Luxemburg, Malta, Nederland, Oostenrijk, Polen, Portugal, SloveniŽ, Slowakije, Spanje, TsjechiŽ, Verenigd Koninkrijk en Zweden.

liftbepaling Eng.: escalator clause : arbeidsrecht - bepaling in een overeenkomst, volgens welke de stijging of daling van de prijs of het salaris van een werknemer afhankelijk is van bepaalde omstandigheden.

liga : internationaal publiekrecht - organisatie opgericht om samenwerking van gelijkgestemden te bevorderen en gemeenschappelijke belangen te behartigen. Bijv. Arabische ~, ~ voor de rechten van de mens.

ligovereenkomst : binnenvaartrecht - overeenkomst, waarbij de vervrachter zich verbindt om een schip, anders dan bij wijze van rompbevrachting, uitsluitend op binnenwateren ter beschikking stelt van de bevrachter, voor opslag, laden en/of lossen. Art. 992 Boek 8 BW en 993 Boek 8 BW

lijdelijkheid van de rechter Eng.: passiveness of the court : staatsrecht - de rechter beperkt zich in zijn oordeelsvorming tot de geschilpunten die partijen zelf naar voren brengen en neemt daardoor een meer aFwachtende houding aan. ~ speelt met name in burgerlijke processen. Zie ook: tegenstelling dominus litis nadere verklaring onmiddellijkheidsbeginsel

lijdend erf / dienstbaar erf Eng.: servient tenement : zakenrecht - stuk grond ten laste waarvan een erfdienstbaarheid bestaat. Een erfdienstbaarheid op het ~ bestaat in een verplichting om erop, er boven of eronder iets te dulden of niet te doen. Art. 70 Boek 5 BW en 71 Boek 5 BW

lijfeigenschap : rechtsgeschiedenis - tot 18e eeuw: vorm van onvrijheid. Lijfeigenen waren kleine middeleeuwse boeren die allerlei verplichtingen hadden ten opzichte van hun heer. Zij konden geen bezittingen hebben en niet overerven.

lijfrente : verzekeringsrecht - periodieke uitkering aan een begunstigde, meestal vanaf zijn pensioengerechtigde leeftijd tot aan zijn dood. De ~ is de uitkomst van een kansovereenkomst. Bijv. een verzekering waarop een bepaalde koopsom werd gestort of gedurende een bepaalde minimumperiode premies werden betaald. De ~ geldt als supplement op de AOW-uitkering. Art. 1811 Boek 7A BW en 1813 Boek 7A BW - Zie ook: nadere verklaring kansovereenkomsten / aleatoire overeenkomsten onderdeel pensioenregeling

lijfsdwang : burgerlijk procesrecht - met rechterlijke machtiging een persoon in een huis van bewaring laten insluiten (gijzelen) om hem te dwingen een vonnis uit te voeren (niet zijnde een geldbetaling) of alimentatie te betalen. Voorwaarde is wel dat hij in staat is aan de verplichting te voldoen en de schuldeiser de gijzelingskosten voorschiet. Art. 585 Rv en 588 Rv - Zie ook: nadere verklaring bevel gijzeling nadere verklaring rechterlijke machtiging

lijfstraffen Eng.: corporal punishment : strafrecht - straffen aan het lichaam voltrokken. ~ onder zijn te verdelen in verminkende straffen (bijv. verminking van neus, oren en ogen) en straffen aan huid en haar (bijv. geseling). Zie ook: onderdeel verminkende straffen tegenstelling vrijheidsstraffen

lijfstraffen : strafrecht - straffen aan het lichaam voltrokken. ~ onder te verdelen in verminkende straffen (bijv. verminking van hand, oren en ogen) en straffen aan huid en haar (bijv. geseling). Zie ook: onderdeel verminkende straffen tegenstelling vrijheidsstraffen

lijk : vermogensrecht - stoffelijk overschot van een overledene of doodgeborene. Art. 2 wl

lijkenroof : strafrecht - het opzettelijk en wederrechtelijk wegnemen van een lijk. Gedraging die strafbaar is gesteld in het wetboek van strafrecht. Art. 150 WvSr en 151 WvSr

lijkschennis / lijkschending : strafrecht - verminking van een lijk. ~ is geen strafbaar feit, maar wel dat dit gepaard gaat met grafschennis Art. 149 WvSr

lijst van schuldvorderingen : faillissementsrecht - een bewindvoerder of een curator nodigt de crediteuren uit hun vorderingen bij hem in te dienen. Daarbij moet worden vermeld of men zekerheden heeft dan wel over een preferentie beschikt. Deze vorderingen worden door de curator/bewindvoerder geplaatst op een lijst. Dit is nodig in het kader van de stemming bij de surseance voor het verlenen van de definitieve surseance of met betrekking tot een aan te bieden akkoord aan de schuldeisers, dan wel met betrekking tot de verificatie van schuldvorderingen en de verdeling van de aanwezige gelden. Alleen de crediteuren die daadwerkelijk hun vorderingen hebben ingediend en welke op de lijst van schuldvorderingen worden opgenomen, kunnen hun rechten doen gelden en aanspraak maken op een uitkering. Art. 112 Fw

lijstkiesdeler : politiek - het aantal uitgebrachte geldige stemmen gedeeld door het aantal kamerzetels. Aan elke lijst worden net zoveel zetels toegewezen als het aantal malen dat de kiesdeler volledig begrepen is in het totaal van de stemmen op die lijst. Art. U7 Kieswet

lik-op-stuk-beleid : strafrecht - beleid van politie en justitie waarbij zij bepaalde strafzaken snel afhandelen. De verdachte krijgt na zijn verhoor op het politiebureau een acceptgiro voor de boete of een dagvaarding om op de zitting te verschijnen.

limitatief : rechtswetenschap - uitputtend. Bijv. ~ opsomming. Zie ook: nadere verklaring enuntiatief

Limited (Ltd) : rechtspersonenrecht - vennootschap opgericht naar Engels recht met beperkte aansprakelijkheid. Zie ook: onderdeel besloten vennootschap

limitering van aansprakelijkheid Eng.: limitation of liability : aansprakelijkheidsrecht - de omvang van de verplichting tot schadevergoeding wordt beperkt tot maximaal een in of krachtens de wet bepaalde bovengrens. (Spier e.a.) Het gaat hierbij om de omvang van de door de verzekering te dekken schade. Art. 110 Boek 6 BW

Lindenbaum - Cohen-arrest : aansprakelijkheidsrecht - HR 31-01-1919, NJ 1919, 161: niet alleen een handelen in strijd met het ongeschreven recht kan onrechtmatig zijn maar ook een nalaten. (C.C. van Dam) Art. 162 Boek 6 BW

lineaire hypotheek : pand- en hypotheekrecht - meest eenvoudige hypotheekvorm die er bestaat. Elke periode, dit kan een maand, kwartaal of jaar zijn, wordt gedurende de looptijd een vast bedrag afgelost. Deze aflossing is zo opgebouwd dat gedurende de looptijd, de lening lineair wordt afgelost. Bij een lineaire hypotheek van € 300.000,- wordt gedurende 30 jaar elk jaar € 10.000,- afgelost. Er moet alleen rente worden voldaan over de restant schuld. Het eerste termijnbedrag is bij deze vorm het hoogst en daalt elke periode. (bron: huizenveiling.nl)

Lingens-arrest : mensenrechten - EHRM 08-07-1986, NJ 1987, 901: De uitingsvrijheid is een van de essentiële grondslagen van een democratische samenleving. Uitingsvrijheid is er niet alleen voor informatie en ideeën, die met instemming worden ontvangen, maar juist ook voor inlichtingen en denkbeelden die ergeren, choqueren en verwarring zaaien. De grenzen voor aanvaardbare kritiek liggen bij een politicus anders dan bij een privé-persoon en men dient onderscheid te maken tussen feitelijke beweringen en waarde-oordelen. Tenslotte: om beperkingen te stellen aan de uitingsvrijheid dient er een dringende maatschappelijke noodzaak daartoe aanwezig te zijn. (Schuijt)

liniaire aansprakelijkheid : aansprakelijkheidsrecht - aansprakelijkheid waarbij de veroorzakers van de schade niet aansprakelijk zijn voor de gehele schade, maar voor een bepaald percentage van de totale schade. Een voorbeeld uit de rechtspraak zijn zoutlozende fabrieken langs een rivier. Art. 102 Boek 6 BW

linie : staatsrecht - grensdistrict van bijzonder toezicht voor de heffing van in-, uit- en doorvoerrechten. (Fockema)

linie : personen- en familierecht - lijn van bloed- of familieverwantschap. Art. 3 Boek 1 BW en 229 Boek 1 BW

lintbebouwing Eng.: ribbon development : ruimtelijke ordening - wijze waarop er bebouwing plaatsvindt langs een bepaalde weg, dijk of kanaal. Vaak bepaalt de gemeente in een bestemmingsplan welke ~ er dient te zijn.

liquidateur / vereffenaar Eng.: liquidator : insolventierecht - persoon die met de vereffening van een zaak belast is. Bijv. Bij de ontbinding van een vennootschap Zie ook: onderdeel liquidatie onderdeel geliquideerd onderdeel liquidatiewinst

liquidatie / liquideren / geliquideerd Eng.: to liquidate : ondernemingsrecht - vereffening of verevening, meestal bij ontbinding van een vennootschap. Art. 32 Wvk en 33 Wvk - Zie ook: nadere verklaring vennootschap onder firma (VOF) nadere verklaring commanditaire vennootschap (CV) / (arch.) vennootschap bij wijze van geldschieting

liquidatie / liquideren / geliquideerd / vereffening / vereffenen / vereffend Eng.: to liquidate : ondernemingsrecht - omzetten van alle activa van de boedel in liquide middelen (o.a. door middel van verkoop) teneinde de opbrengst te verdelen onder de crediteuren. Art. 19 Boek 2 BW en 32 Wvk

liquidatietarief / liquidatiekosten / (voorheen) tarief voor te liquideren kosten : burgerlijk procesrecht - kosten die een partij aan de wederpartij betaalt om het gerechtelijk proces voordat vonnis is gewezen te kunnen afdoen (beëndigen). Het ~ wordt berekend door het aantal punten voor reeds verrichte proceshandelingen te vermenigvuldigen met een bedrag dat afhangt van het soort zaak. Het ~ is per 1 september 1955 ingevoerd na en in overleg tussen vertegenwoordigers van de rechterlijke macht (thans de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak) en de Nederlandse Orde van Advocaten. Sindsdien is het tarief periodiek aangepast. Vervolgens is een aanpassing van het liquidatietarief tot stand gekomen, inhoudende dat met ingang van 1 januari 1992 het tarief eenmalig verhoogd werd met 14%. Zie ook: tegenstelling proceskostenveroordeling

liquidatiewaarde : fusie- en overnamerecht - directe opbrengstwaarde van het eigen vermogen van een onderneming indien bij liquidatie de activa, de schulden en verplichtingen afzonderlijk zouden worden verkocht of afgewikkeld. De liquidatiewaarde ligt doorgaans aanzienlijk lager dan de going concern waarde.

liquidatiewinst : insolventierecht - winst die ontstaat bij de vereffening van een zaak.

liquide Eng.: liquid : vermogensrecht - geld waarover onmiddellijk kan worden beschikt.

liquiditeit : bankrecht - liquide middelen (kasgeld en dergelijke) waarover een bank beschikt om aan haar betalingsverplichtingen te kunnen voldoen;
de mate waarin het bankwezen aan zijn minimum reserveverplichtingen kan voldoen;
mate waarin waardepapieren direct verhandelbaar zijn zonder dat grote prijseffecten optreden. (bron: DNB) Art. 2 wtk - Zie ook: onderdeel baar geld / chartaal geld / gangbaar geld

liquiditeitsbegroting : ondernemingsrecht - overzicht van te verwachten ontvangsten en uitgaven voor een bepaalde periode.

liquiditeitstoezicht : bankrecht - bevoegdheid van De Nederlandsche Bank N.V. om aan kredietinstellingen richtlijnen voor hun bedrijfsvoering te geven in het belang van de liquiditeit van die instellingen. Art. 21 wtk en 69 wtk - Zie ook: nadere verklaring De Nederlandsche Bank N.V. (DNB) nadere verklaring De Nederlandsche Bank N.V. (DNB)

lis pendens : procesrecht - Latijn: regel inzake aanhangigheid tussen diverse procedures. ~ staat in verband met het beginsel ne bis in idem.

lis pendens : Amerikaans recht - Latijn: notice of litigation which is recorded with the title of real property. This notice secures a plaintiff's claim on the property so that the sale, mortgage, or other encumbrance of the property will not diminish plaintiff's rights to the property, should plaintiff prevail in its case. (Wikipedia)

listige kunstgreep : strafrecht - bestanddeel van strafbaar gestelde oplichting. Art. 326 WvSr - Zie ook: nadere verklaring rechtshandeling nadere verklaring vernietigbaarheid

litigant : burgerlijk procesrecht - partij die partij is in een gerechtelijke procedure. Bijv. de ouder die als ~ in omgangsproblematiek belandt, krijgt vaak te maken met instanties die door de rechter worden ingeroepen voor advies. Zie ook: onderdeel litigeren nadere verklaring gerechtelijke procedure

litigation : Engels recht - Engels: procesvoering.

litigeren / litigeerde / gelitigeerd : burgerlijk procesrecht - proces hebben of een proces voeren. Zie ook: onderdeel litigant nadere verklaring proces

litigieuze overeenkomst / litigieus contract Eng.: litigious agreement : overeenkomstenrecht - een overeenkomst in geschil, waar het in deze zaak om gaat; bij de juridische strijd betrokken, in het geding zijnde.

litis contestatio : rechtsgeschiedenis - Latijn: procesovereenkomst. In het Romeinse recht was de ~ de vastlegging door partijen van het geschil dat voor de rechtbank gebracht werd.

litis décisoire : procesrecht - Frans: gedingbeslissend; bepalend voor de uitkomst van een geding.

litisfinitie : procesrecht - beŽindiging van een geding.

lobby : politiek - organisatie die, teneinde een bepaald doel te bereiken, zich direct tot de volksvertegenwoordigers richt.

local remedy rule : diplomatiek recht - Engels: in een geschil tussen een vreemde staatsburger en een andere staat moeten eerst lokale rechtsmiddelen worden uitgeput, voordat diplomatieke interventie plaatsvindt.

loco : rechtswetenschap - Latijn: aanduiding van een persoon die een functionaris bij diens aFwezigheid vervangt. Bijv. ~-burgemeester.

locus delicti : strafrecht - Latijn: de plaats waar een strafbaar feit is gepleegd.

locus standi : Angelsaksisch recht - Latijn: recht van belanghebbenden om een gerechtelijke procedure te mogen starten en in dat verband gehoord te worden.