Typ hierboven uw zoekterm of scroll

© 2001-2015 Lycaeus Juridisch Woordenboek - Alle rechten voorbehouden>

des Rijks schatkist : fiscaal recht - het (financiële) vermogen van het Rijk. Bijv. inmiddels (..) zorgen de overtreders voor een welkome aanvulling van ~. Dat scheelt ons dan weer belastingcenten, zal de doorgewinterde optimist denken. (cit. uit column H. Burg) Art. 21 iw 1990 - Zie ook: nadere verklaring schat / schatten (mv.) nadere verklaring belastingen

desaveu / desavoueren / gedesavoueerd : advocatuur - ontkenning door een procespartij van aanbiedingen, erkenningen of toestemmingen die zijn procureur (advocaat) tijdens de gerechtelijke procedure heeft gedaan. De regeling omtrent ~ is op 1 januari 2002 uit het het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering geschrapt. Zie art. 263 oud Rv. Zie ook: nadere verklaring pleidooi / pleiten nadere verklaring procureur

descendent Eng.: descendant : erfrecht - afstammeling, bloedverwant in de nederdalende lijn. Bijv. een kleinkind. Art. 10 Boek 4 BW en 11 Boek 4 BW

descente Eng.: a personal inspection of the premises or certain objects : burgerlijk procesrecht - bezichtiging door de rechter op de plaats waar de oorzaak van het geschil zichtbaar is of het geschil zich afspeelt. Art. 201 Rv en 318 WvSv - Zie ook: tegenstelling rogatoire commissie hierarchische verhouding proces-verbaal van plaatsopneming

desertie / deserteren / gedeserteerd : strafrecht - ongeoorloofde aFwezigheid of onttrekking aan de dienst onder de in de wet gestelde kwalificaties. Hulp aan een deserterende in oorlogstijd is eveneens strafbaar (art. 104 WvSr), evenals het verzwijgen van een in oorlogstijd voorgenomen ~ van een ander persoon, waarvan men op de hoogte is (art. 136 WvSr). Hij die in vredestijd ~ van een krijgsman uitlokt of bevordert is eveneens strafbaar. Art. 100 wvmsr en 203 WvSr

designatie : rechtsgeschiedenis - aanwijzing. Bijv. (..) dat 't verzoek en de ~ van den neger, negerinne of negers welke men wil manumitteeren gepubliceert en zes weeken lang werden geaffigeert ter plaatse alwaar men gewoon is publicatien en affixien te doen, teneinde diegeene welke daartegens eenig belang heeft 'tzelve zoude kunnen allegueren. (cit. uit. Bataafse instructie van 1804)

deskundige Eng.: expert / authority : burgerlijk procesrecht - persoon die van de rechter een opdracht krijgt om een welomschreven onderzoek in te stellen en daarover (meestal) schriftelijk te rapporteren. Art. 194 Rv en 227 WvSv - Zie ook: onderdeel getuige-deskundige tegenstelling getuigen

deskundigenbericht : burgerlijk procesrecht - gemotiveerd schriftelijk bericht of mondeling verslag aan de rechter, waarin de door de rechter benoemde deskundige op grond van zijn specifieke deskundigheid het opgedragen onderzoek en het resultaat daarvan uiteenzet. Art. 194 Rv en 199 Rv - Zie ook: nadere verklaring getuige-deskundige

deskundigenonderzoek Eng.: investigation : burgerlijk procesrecht - de rechter kan ambtshalve of op verzoek van een van de partijen een deskundige benoemen, die onderzoek doet en daarvan schriftelijk bericht uitbrengt. Art. 223 Rv en 227 WvSv - Zie ook: onderdeel deskundige

desoxiribonucleïnezuur (DNA) Eng.: deoxyribo nuclei acid : strafprocesrecht - drager van erfelijke eigenschappen. ~ bevindt zich in de kernen van bijna alle lichaamsdelen.

destructief amendement Eng.: destructive amendment : staatsrecht - parlementair wijzigingsvoorstel dat de inhoud of bedoeling van een wetsvoorstel aanzienlijk aantast. Bijv. (..) hetzelfde gold voor het andere amendement dat wij graag hadden willen indienen, namelijk het niet toestaan van winstoogmerk in de zorg. Ook dat zou een ~ zijn, omdat het de mogelijkheid tot marktwerking en het maken van winst in de zorg onmogelijk had gemaakt. (volksvertegenwoordigster Kant inzake de commercialisering van het zorgstelsel, 2004)

deswege : rechtswetenschap - verouderde term voor 'daarom'.

detachering / detacheren / gedetacheerd Eng.: secondment : arbeidsrecht - loondienst elders vervullen dan bij de werkgever zelf. Bijv. in Europees verband is verordonneerd dat bij ~ langer dan een jaar de wetgeving geldt van de lidstaat waar de werkzaamheden feitelijk worden verricht. In tegenstelling tot de uitzendkracht is de gedetacheerde werknemer in dienst bij de uitlener die hem voor een bepaalde periode detacheert bij een bepaald bedrijf (de inlener) voor de uitvoering van een opdracht. Zie ook: nadere verklaring werken in dienstbetrekking tegenstelling freelancer tegenstelling uitzendkracht

detailhandel Eng.: retail trade : economie - handel die direct aan de consumenten levert. Bijv. In het derde kwartaal van 2005 heeft de detailhandel 0,6 procent meer omgezet.

detaillist Eng.: retailer : overeenkomstenrecht - winkelier; detailhandelaar. Art. 5 Boek 7 BW

detentie : vermogensrecht - houden van een goed voor een ander. Bijv. lenen of huren. Art. 107 Boek 3 BW nadere verklaring houder / detentor

detentie Eng.: custody / detention : strafrecht - vrijheidsbeneming als uitvoering van voorlopige hechtenis of veroordeling (tot gevangenisstraf). Art. 107 Boek 3 BW - Zie ook: onderdeel jeugddetentie onderdeel dagdetentie nadere verklaring houder / detentor

detentiesituatie Eng.: detention situation : strafrecht - interne rechtspostitie van de gedetineerde. Bijv. de bezoekregeling en rechten en plichten inzake arbeid in de penitentiaire inrichting. PBW

determinisme : rechtsfilosofie - levensbeschouwing volgens welke lot en gedrag van mensen worden bepaald door omstandigheden van buitenaf en de wil van de mens een ondergeschikte rol speelt.

deugdelijk Eng.: substantial / reliable : rechtswetenschap - goed; aan alle vereisten voldoend. Bijv. de zaken zijn ~ geleverd. Art. 41 Wna - Zie ook: nadere verklaring levering / leveren / geleverd

deugdelijk middel Eng.: sound means : strafrecht - middel waarmee het plegen van een misdrijf objectief gezien kan worden voltooid. Bijv. een pistool, in tegenstelling tot poedersuiker. Zie ook: nadere verklaring object onderdeel objectieve leer

deurwaarder / gerechtsdeurwaarder Eng.: process server / court bailiff : burgerlijk procesrecht - Bij Koninklijk Besluit (KB) benoemde ambtenaar die belast is met het uitbrengen van dagvaardingen en andere exploten, het leggen van beslag en de tenuitvoerlegging van vonnissen. De ~ treedt ook vaak op als rolgemachtigde. Art. 2 gdw en 53 Wtbz - Zie ook: nadere verklaring procureur nadere verklaring exploot / exploit / (mv.) exploten nadere verklaring Koninklijk Besluit (KB)

deurwaardersexploot / deurwaardersexploit Eng.: sommoner's writ : burgerlijk procesrecht - verkort: exploot. Aan vormvoorschriften gebonden geschrift waarin de deurwaarder een vordering aanzegt en dat aan een persoon wordt betekend. Bijv. het ~ van de dagvaarding wordt aan gedaagde betekend onder aanzegging dat hij binnen een bepaalde termijn verweer kan indienen. Art. 45 Rv en 111 Rv - Zie ook: onderdeel dagvaarding / (mv.) dagvaardingen / dagvaarden / gedagvaard nadere verklaring betekening / betekenen / betekend nadere verklaring deurwaarder / gerechtsdeurwaarder

deviantie : criminologie - aFwijking van het normale rolgedrag, die vaak als crimineel wordt bestempeld; afkeurenswaardig gedrag. Zie ook: niet gelijk aan discrepantie niet gelijk aan deviatie

deviatie Eng.: deviation : zeerecht - willekeurige aFwijking van de normale zeeroute, hetgeen tot gevolg heeft dat de verzekering van het schip ophoudt. Art. 638 Wvk - Zie ook: niet gelijk aan deviantie

deviezenswaps : Europees recht - gelijktijdige contante en termijntransacties, waarbij de ene valuta tegen een andere valuta worden verhandeld. Het ESCB zal open-markttransacties uitvoeren in de vorm van ~ waarbij door de NCB's (of de ECB) contante aankopen (of verkopen) van euro tegen een vreemde valuta worden verricht onder gelijktijdige verkoop of aankoop op termijn. (bron: DNB)

devolutief : burgerlijk procesrecht - aFwentelend; in zijn geheel opnieuw voorleggen aan een veelal hogere instantie. De rechtsmiddelen hoger beroep en herziening zijn ~, 'verzet' is niet-~. Zie ook: nadere verklaring devolutieve werking van het hoger beroep/ devolutie

devolutieve werking van het hoger beroep/ devolutie : burgerlijk procesrecht - situatie dat het geschil in zijn geheel wordt overgeheveld naar (afgewenteld op) de appèlrechter inclusief alle feitelijke en juridische vragen die daarmee samenhangen. Het geschil wordt dan in feite volledig onttrokken aan de rechtsmacht van de rechter in eerste aanleg. Daardoor kunnen in hoger beroep feitelijke of juridische omissies of onjuistheden uit de eerste aanleg worden gecorrigeerd. Art. 332 Rv onderdeel eerste aanleg (ea) / eerste instantie

diagnose Eng.: diagnosis : rechtswetenschap - vaststelling van een bepaalde toestand op basis van gegevens. Bijv. het stellen van een ~ door een arts op basis van het ziektebeeld van een patiënt.

diagonale werking van een cao : arbeidsrecht - rechten en verplichtingen die gelden tussen leden van een cao-partij tegenover cao-partijen en tegenover derden; bepalingen over de verhouding tussen leden van een cao-partij enerzijds en een cao-partij of derde anderzijds. Bijv. een plicht voor een werkgever om in het scholingsfonds van de werknemersvereniging een percentage van de nettowinst te storten. Art. 15 wet CAO

diagonale werking van een CAO : arbeidsrecht - het bestaan van rechten en plichten tussen leden van een cao-partij (werkgeversorganisaties en vakbonden) en/of een derde (niet-cao-partij). In de praktijk behelst dit verplichtingen van leden van werkgeversorganisaties ten behoeve van werknemersorganisaties (cao-partij) of een fonds of ondernemingsraad (niet-cao-partijen).

dichotomie : auteursrecht - indeling in twee gedeelten. Bijv. het auteursrecht erkent de ~ tussen (onbeschermd) idee en (beschermde) uiting.

dicta et promissa : vermogensrecht - Latijn: de uitdrukkelijk door de verkoper beloofde eigenschappen van een zaak.

dictatuur Eng.: dictatorship : staatsrecht - staatsvorm waarin ´´n persoon (de dictator) 'tijdelijk' absolute macht heeft en waarin doorgaans sprake is van systematische onderdrukking van andersdenkenden en tegenstanders van de dictator. Bijv. de diverse junta's die in Zuid-Amerika aan de macht zijn geweest, onder andere in Argentinië. Zie ook: tegenstelling democratie

dictum / (mv.) dicta Eng.: decision : burgerlijk procesrecht - Latijn: slotwoord. De aan het slot van een vonnis, arrest of beschikking neergelegde beslissing van de rechter. Art. 230 Rv en 24 berw - Zie ook: tegenstelling petitum

diefstal Eng.: larceny : strafrecht - een goed, dat geheel of ten dele aan een ander toebehoort wegnemen met het oogmerk van wederrechtelijke toeëigening. Art. 310 WvSr en 311 WvSr - Zie ook: tegenstelling heling / heler / helen / geheeld niet gelijk aan verduistering / verduisteren / verduisterd onderdeel diefstal met geweld

diefstal met braak / (oneig.) stelen met braak Eng.: theft : strafrecht - diefstal die gepaard gaat met het toebrengen van schade. Bijv. het openbreken van een autoportier, het openbranden van een kluis. Zie ook: nadere verklaring gekwalificeerd delict / gekwalificeerd misdrijf

diefstal met geweld Eng.: theft with violence : strafrecht - diefstal waarbij geweld wordt gebruikt of met geweld wordt gedreigd. Bijv. een persoon onder bedreiging van een mes iets afhandig maken. Max straf: 12 jaren of € 45.000,--. Art. 312 WvSr

dienend erf Eng.: servient tenement : zakenrecht - onroerende zaak die bezwaard is met een erfdienstbaarheid ten behoeve van een andere onroerende zaak (het heersende erf). Art. 70 Boek 5 BW

dienende dag : burgerlijk procesrecht - dag waarop de zaak ter zitting wordt behandeld. Bijv. de zaak dient op woensdag.

dienst Eng.: service : verbintenissenrecht - opdracht; iedere op grond van een overeenkomst door een leverancier of opdrachtnemer te verrichten of verrichte werkzaamheid. Art. 400 Boek 7 BW

Dienst Wegverkeer : verkeersrecht - instantie die zich onder meer bezighoudt met het keuren van nieuwe voertuigen alvorens deze zich op de Nederlandse wegen mogen begeven en het verstrekken van kentekenbewijzen. Art. 4b WVW

dienstbetrekking : arbeidsrecht - arbeidsovereenkomstvoor de duur van tenminste 6 maanden, met een omvang van tenminste 12 uur per kalenderweek, waarin de loondoorbetalingsplicht niet is uitgesloten; publiekrechtelijke aanstelling voor de duur van tenminste 6 maanden, met een omvang van tenminste 12 uur per kalenderweek. Art. 628 Boek 7 BW en 610 Boek 7 BW

dienstbevel : militair strafrecht - bevel dat enig militair dienstbelang betreft en gegeven is door een meerdere aan een ondergeschikte. Art. 125 wvmsr

dienstjaar : arbeidsrecht - periode waarin iemand in dienst is geweest als ambtenaar of werknemer. Het begrip ~ is van belang voor de bepaling van opzegtermijnen, pensioenen, WAO-uitkeringen enz.

dienstmerk : merkenrecht - benamingen, tekeningen, afdrukken, stempels, letters, cijfers en alle andere tekens die dienen om de diensten van een onderneming te kunnen onderscheiden. Art. 1 BMW en 39 BMW - Zie ook: onderdeel logo onderdeel merknaam tegenstelling handelsnaam / (mv.) handelsnamen

dienstplicht : rechtsgeschiedenis - de verplichting tot militaire dienst. De ~ is in 1997 ingetrokken. Art. 41 Kaderwet Dienstplicht

diensttijd : pensioenrecht - de perioden in dienstbetrekking waarover pensioen kan worden opgebouwd. Art. 10a Uit.besl. LB

dienstverlening Eng.: community service : strafrecht - de werkstraf die een onderdeel van de taakstraf uitmaakt. Een taakstraf kan een werkstraf, een leerstraf of een combinatie van beide zijn; het verrichten van onbetaalde arbeid ten algemene nutte. ~ is een alternatieve strafrechtelijke sanctie. Art. 9 WvSr en 22c WvSr

dienstwoning Eng.: official residence : arbeidsrecht - woning die door de werkgever aan de werknemer ter bewoning in gebruik is gegeven. Die bewoning moet verband houden met de te verrichten arbeid en eindigt zodra aan de arbeidsovereenkomst is beëindigd. Bijv. de ~ van de conciërge; het genot van een woning ter behoorlijke vervulling van de dienstbetrekking. Fiscaal is de dienstwoning een vrije verstrekking (tot een door de inspecteur vastgesteld bedrag).

dientengevolge : - als gevolg daarvan; duidt een causaal verband aaan.

dieren als wezens met gevoel : Europees recht - heersend is de opvatting dat het welzijn van ~ dient te worden beschermd en geëerbiedigd. Het Europese landbouwbeleid houdt daarmee rekening. (ref. Protocol betreffende de bescherming en het welzijn van dieren) Zie ook: tegenstelling Europees verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM)

dierenbescherming Eng.: prevention of cruelty to animals : rechtswetenschap - bescherming van dieren door dierproeven wettelijk te regelen (aan banden te leggen) en uitsterving van bepaalde diersoorten te voorkomen.

dierenmishandeling Eng.: animal abuse : strafrecht - mishandeling van dieren wordt vervolgd als zaaksbeschadiging. Art. 350 WvSr

dierenwelzijn Eng.: animal wellness : bestuursrecht - lichamelijke en geestelijke gezondheid en welbevinden van een dier; deze wordt wettelijk beschermd. Zie Gezondheids- en welzijnswet voor dieren; Flora- en faunAwet; Wet op de dierproeven; Wijzigingswet Gezondheids- en welzijnswet voor dieren (veterinair complex); Visserijwet 1963; Wet op de dierenbescherming; Wijzigingswet Wet op de dierproeven.

diffamerende werking : rechtswetenschap - het in opspraak brengende of schadeveroorzakende effect, meestal ten aanzien van een persoon of het imago. Bijv. de ~ van strafvervolging kan voor een wethouder tot gevolg hebben dat hij zijn functie moet neerleggen.

differentiële rechten : handelsrecht - invoerrechten die verschillend zijn voor verschillende landen waar goederen vandaan komen.

differentiatie / differentiëren / gedifferentieerd : rechtswetenschap - verscheidenheid; vele soorten en maten.

digesten : rechtsgeschiedenis - onderdeel van het Corpus Iuris Civilis van Justinianus bestaande uit de commentaren van vroegere juristen.

digitaal rechtenbeheer Eng.: Digital Rights Management (DRM) : informatierecht - elektronisch beheer van digitaal opgeslagen materiaal, zodat ongecontroleerde of illegale verspreiding daarvan wordt voorkomen en verspreiding aan voorwaarden (bijv. betaling) kan worden onderworpen.

digitaal werk Eng.: digital work : auteursrecht - werk in de zin van de Auteurswet, dat in binaire vorm is weergegeven. werk

digitale handtekening Eng.: digital signature : informaticarecht - wilsverklaring in elektronische vorm, waarbij de ondertekenaar een door een TTP (Trusted Third Party) verstrekt certificaat aan het te ondertekenen document, bijv. e-mail, koppelt. Het is een middel om authenticiteit en integriteit van elektronische documenten te waarborgen. De wettelijke regeling waarin de ~ aan de gewone handtekening wordt gelijkgesteld dateert van 21 mei 2003. Art. 15a Boek 3 BW - Zie ook: nadere verklaring wilsverklaring nadere verklaring elektronische handtekening

dijkgraaf Eng.: dikereef : bestuursrecht - voorzitter van het bestuur van een waterschap. De term ~ wordt niet in de wet gebruikt, wel in Koninklijke Besluiten en ministeriële regelingen. Art. 40 wschw

dijkstoel : bestuursrecht - aanduiding voor het dagelijks bestuur van een waterschap. De term ~ wordt niet in de wet gebruikt. Art. 40 wschw

dilatoir Eng.: adjourning : rechtswetenschap - met opschortende werking, gericht op vertraging, uitstel.

dilemma van de twee gevangenen Eng.: prisoner's dilemma : mediation - situatie waarin de besluitvorming tot een voor alle partijen ongewenst resultaat leidt. Zie ook: tegenstelling conflictbemiddeling / mediation nadere verklaring zorgvuldige besluitvorming

diligentia Eng.: diligence : rechtsgeschiedenis - zorg; zorgvuldigheid die een partij moet betrachten bij de nakoming van zijn verbintenis. Indien hij daarin tekortschiet staat zijn schuld vast. Zie ook: nadere verklaring culpa

dimensionering (oneigen.) / dimensioneren / gedimensioneerd : rechtswetenschap - afmeting, omvang, bereik van iets bepalen.

Dinglicher Vertrag : overeenkomstenrecht - Duits: zakelijke overeenkomst. Overeenkomst waardoor een zakelijk recht wordt overgedragen.

dingtalen : burgerlijk procesrecht - het mondeling bepleiten van de zaak door een procureur. Bijv. het voeren van ~.

diplomaat Eng.: diplomat : diplomatiek recht - persoon die de buitenlandse betrekkingen van zijn land behartigt;
tacticus. Persoon die zich met grote omzichtigheid pleegt te uiten.

diplomatiek overleg Eng.: diplomatic consultation / diplomatic talks : diplomatiek recht - overleg als basis van de diplomatie; deelname aan overleg van twee (of meer) groepen die niet aan elkaar gerelateerd zijn en waar duidelijke verschillen tussen bestaan. ~ is niet nodig als er geen verschillen zijn, ~ strekt ertoe de tegenstellingen die uit verschillen voortkomen te overbruggen.Bijv. vredesoverleg tussen de twee landen die in oorlog zijn, handelsovereenkomst tussen twee landen.

diplomatiek recht / consulair recht Eng.: diplomatic law : diplomatiek recht - rechtsgebied dat geldt ten aanzien van diplomaten en andere landenvertegenwoordigers; vooral m.b.t. reikwijdte van de immuniteit van de diplomaat (en diens gezelschap) en de protocollen in het officiële verkeer tussen de diplomaat en het gastland. Zie ook: hierarchische verhouding oorlogsrecht

diplomatieke bescherming Eng.: diplomatic protection : diplomatiek recht - Iedere burger van de Unie geniet op het grondgebied van derde landen waar de lidstaat waarvan hij onderdaan is, niet vertegenwoordigd is, de bescherming van de diplomatieke en consulaire instanties van iedere andere lidstaat, onder dezelfde voorwaarden als de onderdanen van die lidstaat. (art II-46 Europese Grondwet) Zie ook: onderdeel diplomaat hierarchische verhouding diplomatiek overleg

diplomatieke betrekkingen Eng.: diplomatic relations : internationaal recht - het bestaan van een relatie tussen twee staten, die tot uiting komt in het over en weer hebben van een consulaat of ambassade op elkaars grondgebied.

diplomatieke immuniteit Eng.: diplomatic immunity : diplomatiek recht - onschendbaarheid van de persoon, woning en correspondentie van diplomaten, waardoor zij niet aan de jurisdictie van het gastland zijn onderworpen. Bijv. Rusland weigert de ~ van een Russische diplomaat in te trekken die betrokken was bij een dodelijk verkeersongeval in Canada. De man is inmiddels teruggeroepen naar Moskou. Rusland heeft aangegeven hem zelf te zullen vervolgen. (2001) Zie ook: nadere verklaring persona non grata

diplomatieke vertegenwoordiger Eng.: diplomatic representative : internationaal publiekrecht - vertegenwoordiger van een land, ook wel diplomaat genoemd. Wordt door het internationale recht beschermd en heeft daardoor ook enkele privileges. Bijv. De Minister van Buitenlandse Zaken was voorheen diplomatiek vertegenwoordiger van Nederland in verschillende landen van de wereld. Art. 1 vwdv en 2 vwdv

diplomatieke voorrechten Eng.: diplomatic privileges : diplomatiek recht - vrijstelling van alle douanerechten, belastingen en daarmee verband houdende heffingen voor diplomaten en hun inwonende gezinsleden. Art. 1 vwdv en 1 vwcb

directe belastingen Eng.: direct taxes : fiscaal recht - belastingen die direct bij een handeling worden ingehouden. Bijv. de Belasting Toegevoegde Waarde (btw).

directe democratie Eng.: direct democracy : staatsrecht - ~ is een bestuursvorm waarbij burgers zelf direct wetsvoorstellen kunnen indienen en erover stemmen. Komt veelal voor in combinatie met de representatieve democratie. Vandaag bestaat er alleen in Zwitserland en Liechtenstein ~ op nationaal niveau. Op deelstatelijk niveau is dit ook het geval in de Verenigde Staten en Duitsland.

directe horizontale werking Eng.: direct horizontal effect : Europees recht - direct op de burgers van toepassing. Bijv. Europese verordeningen kunnen rechtstreeks door de burgers worden ingeroepen en hebben daarom ~. In de doctrine wordt de ~ van grondrechten afgewezen: tegen ~ van grondrechten in het private rechtsverkeer kan worden ingebracht dat daarmee de rechten van private personen te zeer worden beperkt. Indien elke contractspartij zich aan het gelijkheidsbeginsel zou moeten houden, is dat een te grote inbreuk op de autonomie. Overheid en burger zijn nu eenmaal principieel verschillende entiteiten: wat de overheid niet mag, mag de burger vaak wel. (J.M. Smits) Art. 249 EG-Verdrag - Zie ook: nadere verklaring Europese Richtlijn nadere verklaring ratificatie van verdragen / ratificeren van verdragen / geratificeerd verdrag nadere verklaring directe werking van een verdragsbepaling

directe horizontale werking van grondrechten : mensenrechten - grondrechten die direct op burgers van toepassing zijn en tussen burgers onderling kunnen worden ingeroepen. Het betreffen m.n. de grondrechten die in de Grondwet zijn opgenomen. Bijv. vrijheid van meningsuiting. Art. 7 Grondwet

directe horizontale werking van richtlijnen Eng.: direct horizontal effect of directives : Europees recht - vooralsnog theoretische mogelijkheid van burgers om in hun onderlinge verhouding rechtstreeks rechten en plichten aan Europese richtlijnen te ontlenen. De ~ is niet geaccepteerd. Zie ook: nadere verklaring Europese Richtlijn

directe vertegenwoordiging : vermogensrecht - vorm van vertegenwoordiging waarbij de vertegenwoordiger op naam en voor rekening van de vertegenwoordigde handelt. Art. 60 Boek 3 BW

directe werking van een verdragsbepaling Eng.: self-executing treaty provision : staatsrecht - verdragsbepaling die directe werking heeft en dus door een burger kan worden ingeroepen; verdragsbepaling die in de interne orde van de verdragspartijen rechtstreeks rechten en plichten schept voor de rechtsonderhorigen. Art. 93 Grondwet - Zie ook: nadere verklaring verordening / (mv.) verordeningen nadere verklaring Europese Richtlijn nadere verklaring ratificatie van verdragen / ratificeren van verdragen / geratificeerd verdrag

directeur Eng.: director : ondernemingsrecht - bestuurder van een onderneming of instelling; lid van de directie.

directie Eng.: board : ondernemingsrecht - leidinggevend orgaan in een organisatie. In het vennootschapsrecht is ~ een niet-wettelijke, maar gebruikelijke benaming van het bestuur. Art. 129 Boek 2 BW en 239 Boek 2 BW