appel / hoger beroep (HB) Eng.: appeal : burgerlijk procesrecht - procedure waarbij normaal gesproken de partij die in eerste instantie heeft verloren, de uitspraak ter beoordeling voorlegt aan een rechterlijk college van hogere rang; aanvechten van een gerechtelijke beslissing bij een hogere instantie. Bijv. van vonnissen van de rechtbank wordt hoger beroep ingesteld bij het gerechtshof. Art. 332 Rv en 76 wet RO - Zie ook: nadere verklaring arrondissementsrechtbank / rechtbanken nadere verklaring ressort / ressorten hierarchische verhouding cassatieberoep

appel / hoger beroep (HB) Eng.: appeal : vreemdelingenrecht - Na de uitspraak van de Vreemdelingenkamer kan in de meeste gevallen ~ worden ingesteld bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Deze procedure mag in beginsel niet in Nederland worden afgewacht. (bron: Min. Jus.) Zie ook: nadere verklaring arrondissementsrechtbank / rechtbanken nadere verklaring ressort / ressorten hierarchische verhouding cassatieberoep

appel op nader aan te voeren gronden : burgerlijk procesrecht - memorie van grieven zonder grieven. De appellant stelt in die memorie dat hij zijn grieven nog niet kan formuleren, bijv. omdat hij nog op een deskundig rapport wacht. De appellant vraagt uitstel voor het indienen van een nadere memorie voor het aanvoeren van de gronden van zijn hoger beroep. Art. 343 Rv

appeldagvaarding / hogerberoepdagvaarding Eng.: writ to appeal : burgerlijk procesrecht - processtuk waarmee het hoger beroep wordt ingeleid. De ~ wordt meestal betekend door de partij die het niet eens is met het vonnis in eerste aanleg. De ~ bevat meestal nog geen grieven. Art. 343 Rv - Zie ook: hierarchische verhouding memorie van grieven nadere verklaring dagvaarding / (mv.) dagvaardingen / dagvaarden / gedagvaard

appeleisen Eng.: requirements to appeal : burgerlijk procesrecht - bijzondere eisen die in hoger beroep worden gesteld, o.a. dat de appellant zich door een procureur of juridisch raadsman (advocaat) moet laten vertegenwoordigen.

appelgrens : strafrecht, bestuursrecht - ondergrens van een boetebedrag (thans € 70,-) inzake verkeersovertredingen waartegen nog beroep (appel) kan worden ingesteld. Is de opgelegde boete lager dan de ~, dan is geen beroep mogelijk. Art. 14 lid 1 Wahv

appelrechter / hogerberoeprechter Eng.: judge in appeal : procesrecht - beroepsinstantie in de rechtspraak. Tegen een uitspraak van de kantonrechter kan men bij de rechtbank als ~ in beroep gaan, vervolgens bij het gerechtshof, vervolgens bij de Hoge Raad (civiel- en strafrecht). Tegen een beslissing op bezwaar van een bestuursorgaan komt men bij de rechtbank als ~, vervolgens is de volgende ~ het administratieve gerecht dat bevoegd is (Centrale Raad van Beroep, Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, College voor Bedrijf en Beroep).

appeltermijnen Eng.: terms of appeal : burgerlijk procesrecht - termijnen waarbinnen partijen hoger beroep kunnen instellen. Bijv. van een burgerlijk vonnis of beschikking bedraagt de ~ 3 maanden, kort gedingvonnis 4 weken, strafvonnis 2 weken en (administratief) beroep of bezwaar 6 weken. Art. 339 Rv en 6:07 AWB

appartementseigenaar : burenrecht - gerechtigde tot een appartementsrecht. Art. 106 Boek 5 BW en 118 Boek 5 BW appartementsrecht / horizontale eigendom

appartementsrecht / horizontale eigendom Eng.: apartment right; condominium (US) : burenrecht - aandeel in en uitsluitend gebruik van een deel van een flatgebouw of gebouw waarin zich minimaal twee woningen bevinden; aandeel in goederen die in de splitsing wordt betrokken. Bijv. de flatwoning; hoewel opgenomen in boek 5 is een appartementsrecht, geen zakelijk recht. Art. 106 Boek 5 BW en 113 Boek 5 BW

appellabel vonnis Eng.: appealable judgment : burgerlijk procesrecht - vonnis dat vatbaar is voor hoger beroep. Art. 332 Rv - Zie ook: tegenstelling rechtsverwerking

appellabiliteit Eng.: lodge an appeal : strafprocesrecht - mogelijkheid om tegen een uitspraak van hogere instantie op te komen. Bijv. opkomen tegen een uitspraak van de rechtbank of het gerechtshof. Art. 404 WvSv Rv 332 - Zie ook: hierarchische verhouding hoger beroep

appellant Eng.: appellant : burgerlijk procesrecht - persoon die hoger beroep instelt. Art. 347 Rv - Zie ook: nadere verklaring appèl / hoger beroep (HB) tegenstelling geïntimeerde / verweerder / gedaagde in hoger beroep

appointement / appointeren / geappointeerd : burgerlijk procesrecht - Frans: vaststelling door de rechter van de dag waarop de zaak ter zitting zal worden behandeld.

approach the bench : Amerikaans recht - Engels: nader de rechtersstoel. Opdracht van de rechter aan partijen om aan diens tafel en buiten het gehoor van de jury overleg te plegen over een procedurekwestie. Dit overleg wordt een bench conference genoemd.

approbatie / approberen / geapprobeerd Eng.: grant : rechtsgeschiedenis - 17de eeuw: goedkeuring, toestemming, vergunning. Bijv. "Allen welcke puncten als redelyck ende den recht conforme hebben wy geapprobeert ende geconfirmeert, approberen ende confirmeren by desen, ende willen dat voortaen onverbreeckelyck sullen geobserveert worden, tot welcke eynde wy oock ordonneren, ende bevelen mits desen die selve ter eerster genachten van punct tot punct doen lesen, publiceren ende registreren sonder te doen oft laeten geschieden iet ter contrarie, die selve doen observeren ende onderhouden sonder verdrach gunst oft conniventie, want ons alsoo gelieft ende vytersten wille is, gegeven in onse stadt Luyck den twelfsten Marty sestien hondert seven".

apriorisme : rechtswetenschap - vooropgezette mening. Bijv. de opvatting dat een kleur doorgaans elk onderscheidend vermogen mist, vindt geen steun in de rechtspraak van het Beneluxgerechtshof dat ieder ~ betreffende de vatbaarheid voor bescherming van tekens aFwijst. Zie ook: niet gelijk aan rechterlijke onpartijdigheid

aquiliaanse rechtsvordering Eng.: aquilian action : aansprakelijkheidsrecht - (gerechtelijke) actie na een onrechtmatige daad.

arbeider Eng.: labourer : rechtsgeschiedenis - begin 20ste eeuw: werknemer die handenarbeid verricht. Bijv. mijnarbeider.

arbeidsbemiddeling Eng.: job placement : arbeidsrecht - het met elkaar in contact brengen van werkgevers en werknemers door een arbeidsbemiddelingsbureau. Bijv. het CWI houdt zich bezig met ~.

arbeidsbescherming Eng.: labour protection / industrial safety : arbeidsrecht - grondrecht m.b.t. de rechtspositie van werknemers en medezeggenschap. Art. 19 Grondwet

arbeidsduurverkorting (ADV) Eng.: reduction of working hours : arbeidsrecht - uren die, na overleg met de werknemer, door de werkgever worden aangewezen en gedurende welke de werknemer vrijaf heeft met behoud van het overeengekomen loon.

arbeidskorting Eng.: employment rebates : fiscaal recht - heffingskorting voor de belastingplichtige die met tegenwoordige arbeid winst uit een onderneming heeft, loon verdient of anderszins resultaat uit een werkzaamheid heeft.

arbeidskostenforfait : fiscaal recht - vast bedrag voor belastingaftrek van beroepskosten. Zijn de werkelijke kosten hoger, dan mogen die worden afgetrokken. Zie ook: tegenstelling huurwaardeforfait

arbeidsmarkt Eng.: labour market : arbeidsrecht - geheel van vraag naar en aanbod van betaald werk. Zie ook: hierarchische verhouding arbeidswetgeving onderdeel arbeid

arbeidsomstandigheden Eng.: working conditons : arbeidsrecht - werkomgeving. Bijv. de werkgever is op grond van de Arbeidsomstandighedenwet verplicht om de werknemer in gezonde en veilige ~ te laten werken. Zie ook: nadere verklaring arbodienst nadere verklaring Arbeidsomstandighedenwet 1998 / Arbo-wet

Arbeidsomstandighedenwet 1998 / Arbo-wet Eng.: Dutch Working Conditions Act : arbeidsrecht - Wet van 18 maart 1999, houdende bepalingen ter verbetering van de arbeidsomstandigheden. Art. 1 Arbowet

arbeidsongeschiktheid Eng.: incapacity for work : arbeidsrecht - het niet in staat zijn om beroep of bedrijf uit te oefenen.

arbeidsongeschiktheidsverzekering : verzekeringsrecht - verzekering die overwegend zelfstandigen afsluiten tegen inkomensverlies wegens arbeidsongeschiktheid. Art. 415 Wvk

arbeidsongevallen Eng.: industrial accidents : letselschaderecht - ongevallen die op de werkvloer of tijdens de uitvoering van de arbeid plaatsvinden. De werkgever is verplicht ernstige ~ bij de arbeidsinspectie te melden.

arbeidsovereenkomst / (mv.) arbeidsovereenkomsten / arbeidscontract / (mv.) arbeidscontracten Eng.: employment contract : arbeidsrecht - veelal schriftelijke overeenkomst waarbij de werknemer zich verbindt om in dienst van de werkgever tegen bepaald loon gedurende een zekere tijd arbeid te verrichten. Art. 610 Boek 7 BW en 612 Boek 7 BW - Zie ook: nadere verklaring arbeidsrecht onderdeel werken in dienstbetrekking

arbeidsrecht Eng.: labour law : arbeidsrecht - vakgebied dat samenvalt met boek 7 Burgerlijk Wetboek, vooral m.b.t. de contractuele aspecten van arbeidsverhoudingen, de rechtspositie van werknemers, ontslagrecht, ambtenarenrecht, medezeggenschapsrecht en werknemersverzekeringen. Art. 610 Boek 7 BW - Zie ook: nadere verklaring arbeidsovereenkomst / (mv.) arbeidsovereenkomsten / arbeidscontract / (mv.) arbeidscontracten onderdeel reïntegratierecht hierarchische verhouding incasso / incasseren / geïncasseerd onderdeel ontslagrecht

arbeidsrelatie Eng.: the labour relation : arbeidsrecht - tussen partijen bestaande arbeidsverhouding. Bijv. tussen werkgever en werknemer of opdrachtgever en freelancer geldt een ~.

Arbeidstijdenwet (ATW) Eng.: Dutch Holiday Act : arbeidsrecht - wet van 23 november 1995, houdende bepalingen inzake de arbeids- en rusttijden, m.n. de regeling van arbeidstijden voor werknemers met een arbeidsovereenkomst. Daarin o.a. opgenomen de maximale werktijden, pauzes, overwerk, nachtwerk en werken op zon- en feestdagen. Art. 1 atw - Zie ook: onderdeel arbeidsduurverkorting (ADV)

arbeidsvoorwaarden Eng.: conditions of employment : arbeidsrecht - bijzondere bepalingen van een arbeidsovereenkomst. In veel sectoren zijn de ~ neergelegd in een cao. Art. 14a wet CAO en 10 wet lv - Zie ook: hierarchische verhouding collectieve arbeidsovereenkomst (cao)

arbeidsvoorwaardenoverleg : arbeidsrecht - periodiek overleg tussen werkgevers en werknemers over de primaire arbeidsvoorwaarden, zoals lonen, en secundaire arbeidsvoorwaarden, zoals vakanties, onkostenvergoedingen of scholing.

Arbeidsvoorzieningenwet Eng.: Dutch Manpower Services Act : arbeidsrecht - wet uit 1996 die regelen stelt m.b.t. het doel en de taken van de arbeidsvoorzieningenorganisatie.

arbeidswet Eng.: labour law : arbeidsrecht - wet die de belangen van werknemers beschermt. Bijv. veiligheid en gezondheid van werknemers wordt in deze wet geregeld. Zie ook: hierarchische verhouding arbeidswetgeving onderdeel arbeid

arbiters Eng.: arbitrators : arbitragerecht - soort rechtspreker; bij overeenkomst aangewezen scheidsman. Bijv. iedere handelingsbekwame, natuurlijke persoon kan tot ~ worden benoemd. Art. 1020 Rv en 1023 Rv - Zie ook: nadere verklaring arbitrage / arbitreren / gearbitreerd tegenstelling rechter niet gelijk aan bemiddelingsdeskundige / mediator

arbitraal beding Eng.: arbitration clause : arbitragerecht - contractuele clausule of compromis waarin staat dat partijen zich verbinden een tussen hen bestaand geschil aan arbitrage te zullen onderwerpen. Art. 1020 Rv en 1024 Rv - Zie ook: hierarchische verhouding institutionele arbitrage

arbitraal vonnis Eng.: settlement by arbitration / Award by arbitration : burgerlijk procesrecht - op schrift gestelde beslissing van een scheidsgerecht. Art. 1049 Rv en 1062 Rv - Zie ook: nadere verklaring vonnis nadere verklaring uitspraak tegenstelling rechterlijk vonnis / rechterlijke vonnissen (mv.)

arbitrage Eng.: arbitration : effectenrecht - gelijktijdige koop en verkoop van dezelfde effecten op verschillende beurzen om zodoende van de prijsverschillen te profiteren; gelijktijdig kopen of verkopen op verschillende beurzen van dezelfde beurswaarde. Zie ook: nadere verklaring ad hoc-arbitrage nadere verklaring gerecht in eerste aanleg nadere verklaring geschillencommissie / (mv.) geschillencommissies

arbitrage / arbitreren / gearbitreerd Eng.: arbitration : arbitragerecht - vorm van geschillenbeslechting, waarbij een scheidsgerecht van arbiters zich over de - vaak technische - kwestie buigt. Bijv. de Raad van Arbitrage voor de Bouwnijverheid, die bouwgeschillen behandelt. Art. 1020 Rv en 1025 Rv - Zie ook: nadere verklaring ad hoc-arbitrage nadere verklaring gerecht in eerste aanleg nadere verklaring geschillencommissie / (mv.) geschillencommissies

arbitragebeding Eng.: arbitration clause : arbitragerecht - bepaling in een contract waarbij wordt overeengekomen om geschillen aan de gewone rechter te onttrekken en aan arbiters voor te leggen.

arbitragegebied Eng.: arbitration jurisdiction : - gebied waar men gebruik maakt van arbiters om geschillen op te lossen. Bijv. Raad van Arbitrage voor de Bouw. Art. 1020 Rv - Zie ook: hierarchische verhouding arbitragewet

arbitragerecht Eng.: law of arbitration : burgerlijk procesrecht - rechtsgebied uit voornamelijk het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering; vooral m.b.t. de soorten buitengerechtelijke geschillenbeslechting, de procedures voor totstandkoming en verloop van het arbitraal geding, en tenuitvoerlegging van het arbitraal vonnis. Art. 1020 Rv en 1027 Rv - Zie ook: hierarchische verhouding conflictbemiddeling / mediation

arbitragereglement Eng.: arbitration directives : arbitragerecht - een reglement dat gebruikt wordt bij arbitrage; een procedure waarbij de twee partijen hun geschil voorleggen aan de arbiter en waarbij het ~ in acht moet worden genomen. Bijv. bevoegdheden en werkwijze worden geregeld in een arbitragereglement.

Arbitragewet Eng.: Dutch Arbitraton Act : arbitragerecht - wettelijke regeling inzake arbitrage die is opgenomen in het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering. Art. 1020 Rv

arbitratie / arbitreren / gearbitreerd Eng.: arbitration : arbitragerecht - buitengerechtelijke geschillenbeslechting; methode om geschillen te beslechten zonder gebruik te maken van gerechtelijke procedures, maar met gebruik van één of meerdere scheidsrechters. Bijv. de World Intellectual Property Organisation (WIPO), is het ~-orgaan van de Verenigde Naties. Zie ook: niet gelijk aan conflictbemiddeling / mediation

arbodienst : ondernemingsrecht - instelling die in het kader van de Arbo-wet toezicht houdt op de veiligheid en gezondheid van werknemers.

archief Eng.: archive : - archiefbewaarplaats; verzameling documenten (archiefbescheiden) die bewaard moeten blijven. Art. 1 ArchieFwet 1995 - Zie ook: nadere verklaring archiefbescheiden

ArchieFwet 1995 Eng.: Dutch Archive Act 1995 : bestuursrecht - wet van 28 april 1995 die ArchieFwet 1962 (Stb. 313) vervangt. De ~ is vooral ingegeven door de ontwikkelingen op het gebied van het archieFwezen. Daarin o.a. opgenomen regels m.b.t. archiefbescheiden van gemeenten, provincies en waterschappen en strafbepalingen. Art. 1 archieFwet 1995 en 30 archieFwet 1995

archipel Eng.: archipelago : internationaal publiekrecht - eilandengroep. Bijv. de Indische ~.

architect : bouwrecht - bouwmeester; ~ is een door de wet beschermde titel, die alleen gevoerd mag worden door hen die in het architectenregister staan ingeschreven, en om ingeschreven te worden in dat register moet iemand aan bepaalde opleidingseisen (bouwkunde op het gebied van de techniek, of iets vergelijkbaars) voldoen. Art. 9 Wet op de architectentitel en 103 Wonw

architectenregister Eng.: Register of Architects : bouwrecht - officieel register bijgehouden door de Stichting Bureau Architectenregister, waarin alle architecten in Nederland verplicht zijn opgenomen, opdat ze zichzelf 'architect' kunnen noemen. Art. 9 Wet op de architectentitel

archivaris : - beheerder van een archiefbewaarplaats. Art. 32 ArchieFwet 1995

arglist Eng.: fraud : burgerlijk procesrecht - bedrog. Art. 513 Rv

arglistig Eng.: deceitful : burgerlijk recht - bedrieglijk, te kwader trouw. Bijv. schadeplicht geldt in de gevallen waarin een verkoper een koper uitdrukkelijk heeft verzekerd van de aanwezigheid van een eigenschap, of een gebrek ~ heeft verzwegen.

argumentatiemodel : politiek - redeneervorm waarbij de intentie heerst om politieke waarden te realiseren, zoals de bevordering van de democratische kwaliteit van het bestuur of de effectiviteit ervan.

argumentatiemodel : rechtsfilosofie - schematische weergave van een manier van redeneren.

argumenten Eng.: arguments : rechtswetenschap - bewijsgronden die worden aangevoerd om tot een conclusie te komen. Zie ook: hierarchische verhouding argumentum

arrest / arresten Eng.: judgement in appeal : burgerlijk procesrecht - een op schrift gestelde uitspraak van een gerechtshof of de Hoge Raad. Art. 28 Rv en 12 Fw - Zie ook: nadere verklaring vonnis nadere verklaring uitspraak niet gelijk aan arrestatie / arresteren / gearresteerd niet gelijk aan administratief arrest

Arrest Haviltex Eng.: Haviltex order : overeenkomstenrecht - HR 13 maart 1981: bij de vraag of er een contractuele leemte is, mag niet slechts o.g.v. taalkundige uitleg worden opgelost. Ook de zin die partijen over en weer redelijkerwijs aan het contract mochten toekennen en hetgeen zij te dien aanzien van elkaar mochten verwachten, spelen een rol. Zie ook: nadere verklaring teleologische interpretatie / teleologisch interpreteren / teleologisch geïnterpreteerd

arrestanten Eng.: detainees : strafprocesrecht - verdachten die op verdenking van een strafbaar feit zijn aangehouden. Art. 27 WvSv - Zie ook: onderdeel verdachten

arrestatie / arresteren / gearresteerd Eng.: arrest : strafprocesrecht - aanhouding van een verdacht persoon door burgers (bij heterdaad) of door politie (bij heterdaad of met toestemming van de officier van justitie). Art. 53 WvSv en 54 WvSv - Zie ook: hierarchische verhouding voorgeleiding / voorgeleiden / voorgeleid nadere verklaring ontslag van alle rechtsvervolging (OVAR) tegenstelling arrest / arresten

arrestatiebevel Eng.: arrest warrant : strafprocesrecht - bevel van de officier van justitie om een verdachte aan te houden of een veroordeelde die zijn straf nog (geheel of ten dele) moet uitzitten. (F.M.T. Gelissen cs.) Zie ook: hierarchische verhouding arrestatie / arresteren / gearresteerd nadere verklaring Internationale Politie Organisatie (interpol)

arrondissement Eng.: district : burgerlijk procesrecht - ambtsgebied van een rechtbank. Er zijn 19 arrondissementen in Nederland. Art. 40 wet RO - Zie ook: onderdeel kantons

arrondissementsparket Eng.: district attorney's office : strafrecht - een van de 19 regiokantoren van het openbaar ministerie. Op het arrondissementsparket werken de officieren van justitie en ondersteunend personeel onder leiding van een hoofdofficier van justitie. Art. 136 wet RO - Zie ook: nadere verklaring Openbaar Ministerie (OM)

arrondissementsrechtbank / rechtbanken Eng.: district court : staatsrecht - rechtsprekend college van het arrondissement dat strafrechtelijke, privaatrechtelijke en bestuursrechtelijke kwesties behandelt; gebouw van de rechtbank. Art. 40 wet RO - Zie ook: hierarchische verhouding gerechtshof / gerechtshoven (mv.) hierarchische verhouding Centrale Raad van Beroep (CRvB) onderdeel rechter

articulatie / articuleren / gearticuleerd Eng.: articulation : rechtswetenschap - nadrukkelijk.

artikel / (mv.) artikelen / artikels Eng.: article : burgerlijk procesrecht - juridische, gezagdragende verhandeling, meestal gepubliceerd in een vakblad voor juristen;
wetsartikel
onderdeel van een contract. Art. 339 Rv - Zie ook: nadere verklaring artikel 12-gemeente nadere verklaring artikel 19-procedure

artikel 12-gemeente : staatsrecht - gemeente waarvan de vrijheid om financiële beslissingen te nemen is ingeperkt door de rijksoverheid. In ruil voor financiële hulp wordt de gemeente gedwongen begrotingstekorten weg te werken. Voor grotere uitgaven moet de gemeente toestemming aan het Rijk vragen. Art. 12 fvw

artikel 17-verweer : bestuursrecht - de onteigenende partij tracht hetgeen onteigend moet worden bij minnelijke overeenkomst te verkrijgen. Art. 17 ow

artikel 19-procedure : ruimtelijke ordening - procedure waarbij de gemeenteraad aan Gedeputeerde Staten vrijstelling van het geldende bestemmingsplan vraagt, eventueel vooruitlopend op een toekomstig bestemmingsplan. Gedeputeerde Staten geven dan een zgn. 'verklaring van geen bezwaar' af. Art. 19 Wro - Zie ook: nadere verklaring gemeenteraad / gemeenteraden (mv.) nadere verklaring gedeputeerde staten (GS) nadere verklaring bestemmingsplannen

artikel 9-procedure : ruimtelijke ordening - er is niet één ~, verschillende reglementen en verordeningen hebben bepaalde procedures in de respectievelijke artikelen 9 verankerd. Een van de meer bekende is de ~ van de EU-richtlijn 1/2003 (anti-kartelmaatregelen).

artikel IV-consultaties : bankrecht - in de regel een jaarlijks onderzoek van de staf van het IMF naar de macro-economische situatie in landen aangesloten bij het IMF. De rapporten van de staf worden besproken door de Raad van Bewindvoerders van het IMF. (bron: DNB)

Aruba : staatsrecht - land binnen het Koninkrijk der Nederlanden. ~ valt onder de Rijkswet op het Nederlanderschap. Zie ook: nadere verklaring status aparte nadere verklaring Statuut voor het Koninkrijk der Nederlanden / Koninkrijksstatuut (Statuut)

ascendenten : erfrecht - verwanten in opklimmende lijn. Bijv. grootouders en verdere familieleden. Zie ook: nadere verklaring aanverwante / (mv.) aanverwanten

asiel Eng.: asylum : asielrecht - verblijf van de vreemdeling in Nederland van wie aannemelijk is dat hij bij uitzetting een reëel risico loopt om te worden onderworpen aan folteringen, aan onmenselijke of vernederende behandelingen of bestraffingen, of van wie op grond van klemmende redenen van humanitaire aard in redelijkheid niet kan worden verlangd terug te keren naar het land van herkomst;
bescherming die de staat biedt aan personen die o.a. wegens oorlogsgeweld of (politieke) vervolging hun land zijn ontvlucht. Art. 1 vw 2000 en 29 vw 2000 - Zie ook: nadere verklaring asiel bieden

asiel bieden Eng.: to grand asylum / refuge : asielrecht - vrijplaats bieden aan een persoon die voor zijn leven vreest; in een plaats opnemen waar bescherming kan worden genoten. Bijv. kerkasiel.

asielaanvraag / asielverzoek Eng.: petition for asylum : vreemdelingenrecht - aanvraag voor een verblijfsvergunning van een vreemdeling die vindt dat hij voor bescherming in Nederland in aanmerking komt. Art. 8 wab - Zie ook: niet gelijk aan herhaalde aanvraag hierarchische verhouding intake nadere verklaring Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA)

asielprocedure Eng.: asylum procedure : asielrecht - geformaliseerde aaneenschakeling van handelingen en activiteiten die moeten worden verricht voor het afhandelen van een asielaanvraag. (bron: Min. Jus.) Zie ook: hierarchische verhouding voornemenprocedure

asielrecht / vluchtelingenrecht : asielrecht - vakgebied dat voornamelijk met het rechtsgebied uit de Vreemdelingenwet en mensenrechten- en vluchtelingenverdragen samenvalt; vooral m.b.t. rechtsbijstand aan in Nederland gestrande vluchtelingen;
het recht om in andere landen bescherming te zoeken en te genieten tegen vervolging en/of levensbedreiging in het vaderland. Art. 14 UVRM en 29 vw 2000 - Zie ook: nadere verklaring rechtsgebieden hierarchische verhouding vreemdelingenrecht onderdeel Vluchtelingenverdrag van Genève (1951) onderdeel Vreemdelingenwet 2000 (VW 2000)

asielzoeker Eng.: asylum seeker : vreemdelingenrecht - vreemdeling die om uiteenlopende redenen zijn land heeft verlaten om in een ander land asiel aan te vragen. De Immigratie- en Naturalisatiedienst onderzoekt of de asielzoeker voor bescherming in Nederland in aanmerking komt. Bijv. omdat hij vluchteling is, in zijn eigen land het risico loopt om onmenselijk behandeld te worden of niet terug kan vanwege de algehele onveilige situatie in zijn land. (bron: Min. Jus.) Zie ook: nadere verklaring vluchtelingen

asielzoekerscentrum (AZC) Eng.: Centre for asylum seekers : asielrecht - centrum dat, in aansluiting op een opvang- en onderzoekscentrum, dient voor de opvang van asielzoekers. In een AZC verblijven asielzoekers die in procedure zijn voordat zij rechtmatig verwijderbaar zijn dan wel nadat zij een vergunning tot verblijf hebben gekregen en wachten op uitplaatsing. (bron: Min. Jus.) Zie ook: niet gelijk aan Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) nadere verklaring asiel

assemblée Eng.: assemblee : internationaal publiekrecht - Frans: algemene vergadering; de algemene vergadering van de Verenigde Naties.

Asser, Tobias Michel Karel : rechtsgeschiedenis - (1838 - 1913) bekend onder de naam T.M.C. Asser; in 1862 werd ~ die zich na zijn promotie als advocaat te Amsterdam had gevestigd, aan het Athenaeum aldaar benoemd tot hoogleraar in het hedendaags recht, d.w.z. in het burgerlijk- en handelsrecht, straf- en strafprocesrecht. Tot 1893 was hij als hoogleraar werkzaam, sinds 1877 als buitengewoon hoogleraar in het handelsrecht en het internationaal privaatrecht. Als docent werd hij zeer gewaardeerd. Zijn onderwijs was sterk op de praktijk gericht. Zo organiseerde hij pleitcolleges. Zijn Schets van het Nederlandsche handelsregt (1873) bleef lang een standaardwerk, zijn Schets van het internationaal privaatrecht (1880) was het eerste Nederlandse leerboek op dit gebied. Hoogst ongebruikelijk was dat ~ naast zijn professoraat de advocatuur bleef uitoefenen. Vooral in assurantiezaken was hij een expert. (Instituut voor Nederlandse Geschiedenis)

assertief Eng.: assertive : criminologie - mondig; kordaat.

assertoire eed Eng.: assertory oath : bewijsrecht - eed als ritueel om een verklaring of getuigenis te bevestigen. Zie ook: niet gelijk aan eed van Hypocrates / (oneigen.) eed van hippocrates

asset conversion : ondernemingsrecht - Engels: omzetting van activa. De omzetting van activa die niet vrijgesteld zijn van belastingheffing in activa die dat wel zijn.

asset management : effectenrecht - Engels: professioneel beheer van vermogen van particulieren en instituten, dat gericht is op het realiseren van een optimaal beleggingsresultaat.

asset stripping : fusie- en overnamerecht - Engels: gehele of gedeeltelijke ontmanteling van een overgenomen onderneming, waarbij onderdelen (bijv. dochterbedrijven, deelnemingen) met winst worden verkocht. Sommige overnames worden op deze wijze gefinancierd. Oorspronkelijk had de term betrekking op overtollige (vaste) activa die na een overname van een vennootschap werden verkocht. Zie ook: nadere verklaring overnamebeding

assimilatiebeginsel Eng.: equality for the law : humanitair - politiek - gelijkheid voor de wet;beginsel dat alle rechtzoekenden gelijke toegang hebben tot de rechter en door de rechter op dezelfde wijze worden behandeld. Zie ook: nadere verklaring beginselen nadere verklaring reciprociteitsbeginsel nadere verklaring discriminatie / discrimineren / gediscrimineerd

assimilatiebeginsel : mensenrechten - beginsel dat alle rechtzoekenden gelijke toegang hebben tot de rechter en door de rechter op dezelfde wijze worden behandeld. nadere verklaring reciprociteitsbeginsel nadere verklaring discriminatie / discrimineren / gediscrimineerd

associé / geassocieerde : vennootschapsrecht - vennoot; compagnon.

associatie / associëring / associëren / geassocieerd Eng.: association : Europees recht - landen en gebieden die bijzondere betrekkingen onderhouden met Frankrijk, Nederland en Groot-Brittannië mogen zich met de EG associëren, waardoor zij steun genieten bij hun economische en sociale ontwikkeling. Art. 182 EG-Verdrag en 183 EG-Verdrag

assumptie / assumeren / geassumeerd Eng.: assumption : rechtswetenschap - aanname, veronderstelling.

assuradeur Eng.: insurer : verzekeringsrecht - verzekeraar.

assurantie / assureren / geassureerd Eng.: assurance : verzekeringsrecht - verzekering, overeenkomst waarbij de verzekeraar zich er toe verbindt om tegen betaling van premies de verzekerde schadeloos te stellen in geval het verzekerde risico optreedt. Art. 246 Wvk - Zie ook: nadere verklaring wettelijke aansprakelijkheid nadere verklaring Waarborgfonds Motorverkeer (WAM)

assurantiebeding : pand- en hypotheekrecht - beding in de (oude) hypotheekakten, inhoudende dat als het onderpand teniet gaat, de verzekeringsuitkering rechtstreeks aan de geldverstrekker wordt uitgekeerd. Die uitkering wordt uitsluitend gebruikt om de restschuld van de hypotheek af te lossen.

assurantiebelasting Eng.: insurance tax : fiscaal recht - belasting ter zake van verzekeringen waarvan het risico in Nederland is gelegen en ter zake van daarmee samenhangende diensten (Wet op belastingen van Rechtsverkeer). Art. 20 WBR

at arm's length : ondernemingsrecht - Engels: met de ~ wordt voorkomen dat transacties met onzakelijke verrekenprijzen tussen verbonden ondernemingen van invloed zijn op de fiscale winstberekening. Art. 8 wet Vpb - Zie ook: nadere verklaring dealing at arm's length

atavisme Eng.: atavism : criminologie - opnieuw opduiken van eigenschappen van verre voorouders; leer van Lombroso, die stelde dat crimineel gedrag is aangeboren. Zie ook: hierarchische verhouding Lombroso

Typ hierboven uw zoekterm of scroll

© 2001-2016 Lycaeus Juridisch Woordenboek - Alle rechten voorbehouden!